Lazzru, il-ħażin irċevieh f’ħajtu, issa hu qiegħed jitfarraġ. Studju Bibbliku - Lq 16:19-31 Is-26 Ħadd matul is-Sena “Ċ”

F’dak iż-żmien, Ġesù qal lill-Fariżej: “Mela kien hemm raġel għani, jilbes il-porpra u għażel mill-ifjen; l-hena tiegħu kien li kuljum jagħmel ikla mill-aħjar. U wieħed fqir jismu Lazzru, li kellu ġismu ġerħa waħda, kien imur jinxteħet ħdejn il-bieb ta’ daru, bix-xewqa li jixba’ b’dak li jaqa’ mill-mejda tal-għani. Sal-klieb kienu jmorru jilagħqu l-ġrieħi tiegħu.

Ġara li l-fqir miet, u l-anġli ħaduh fi ħdan Abraham. Imbagħad miet ukoll l-għani, u difnuh. Dan, kif sab ruħu fi tbatijiet ħorox f’Art l-Imwiet, rafa’ ħarstu, u mill-bogħod lemaħ lil Abraham, b’Lazzru fi ħdanu. U għolla leħnu u qallu: “Missier Abraham, ikollok ħniena minni u ibgħat lil Lazzru jbill tarf sebgħu fl-ilma ħa jtaffili n-nixfa li għandi fi lsieni, għax qiegħed ninħaqar wisq f’dan in-nar”.

Iżda Abraham qallu: “Ibni, ftakar li t-tajjeb tiegħek irċevejtu f’ħajtek; hekk ukoll Lazzru, il-ħażin irċevieh f’ħajtu. Imma issa hu hawnhekk qiegħed jitfarraġ, waqt li inti qiegħed tbati. Barra minn dan, hemm vojt bla qies bejnkom u bejnna, biex min ikun irid jaqsam minn hawn għal għandkom ma jkunx jista’, u anqas ma jgħaddu minn hemm għal għandna”. Qallu l-għani: “Mela nitolbok, missier, ibagħtu f’dar missieri, għax għandi ħames aħwa, ħalli jagħmlilhom twissija kif imiss, li ma jmorrux huma wkoll jiġu f’dan il-post ta’ tbatijiet ħorox!”. Qallu Abraham: “Għandhom lil Mosè u l-Profeti; jisimgħu lilhom”. Qallu dak: “Le, missier Abraham, imma jekk imur għandhom xi ħadd mill-imwiet, jindmu”. Iżda wieġbu Abraham: “Jekk ma jisimgħux lil Mosè u l-Profeti, anqas jekk iqum xi ħadd mill-imwiet ma jemmnu”.

Il-Kelma tal-Mulej.

Il-parabbola tas-sinjurun (Epuluni) u l-fqir hija magħrufa ħafna. Nafu li llum, 99%  tal-ġid tad-dinja qiegħed f’idejn 1% tal-popolazzjoni.  B’hekk miljuni ta’ nies jgħixu f’faqar estrem u jmutu żgħar, waqt li s-sinjuruni jagħmlu kapriċċi esaġerati bla rażan biex jaqtgħu l-iżgħar xewqa tagħhom.

Imma dan parti mill-pjan t’Alla? Għal xi żmien, il-Knisja kienet taċċetta li “fis-soċjeta’ umana, skont l-ordni stabbilit minn Alla, ikun hemm prinċpijiet u sudditi, sidien u ħaddiema, sinjuri u fqar….b’obbligu tas-sinjuri li jgħinu lill-fqar” (Papa Ljun X111: Quod Apostolici Muneri). 

Skont dan il-prinċipju, m’hemm xejn ħażin li wieħed juża’ l-ħiliet tiegħu biex jistagħna, basta jgħin lil xi fqir li jiltaqa’ miegħu. U l-foqra jieħdu paċenzja bix-xorti li missithom, u jittamaw li fil-Ġenna jkunu aħjar. 

Dan ir-raġunar jinżlilhom għasel lis-sinjuri għax b’hekk ma jħabblux rashom fuq l-infern, u jgħixu l-Ġenna minn issa f’did-dinja.  Anki Epuluni, kulma naqas kien li ma għenx lil Lazzru. Kieku għenu kien imur il-Ġenna.  

Kif jaħsibha Ġesu fuq dan kollu? Ma jispjegax b’raġunar għax, min jisimgħu. jirribatti argument b’ieħor u aktar iwebbes fehmtu, għax il-verita’ tkun ġiet imposta fuqu minn barra. Għalhekk Ġesu jagħżel il-parabbola għax hi strument aħjar u tqanqal il-kurżita’, l-intelliġenza u l-ħsieb b’tali mod li wieħed ikun jista’ jirrifletti u jasal waħdu għall-konklużjoni. B’din it-tattika Ġesu jagħmilha faċli biex wieħed jibda jaħsibha bħall-Missier Etern rigward il-ġid tad-dinja. 

Il-messaġġ tal-lum hu aktar provokattiv milli naħsbu, għax ma kienx se jkun biżżejjed għal Epuluni li jgħin ftit lil Lazzru u jibqa’ jżomm u jgawdi r-rikkezzi li kellu.  Tajjeb insemmu li Albert Schweitzer kien ippreżenta l-Afrika bħala dik li, bħal Lazzru, tħabbat il-bieb tal-Ewropa għal loqma ħobż.   

“Kien hemm raġel għani jilbes il-porpra u għażel fin.” 

(i) Ġesu ma qalx li kien raġel ħażin. Mela kien Lhudi eżemplari. Ma nafux x’jismu għalhekk xi wħud laqqmuh Epuluni, sinjur. Ħaddem moħħu u flusu tajjeb, u stagħna. Dan mhux dnub, anzi dak iż-żmien kien meqjuż imbierek minn Alla u ppremjat talli kien qed jgħix tajjeb. 

(ii) Il-porpra kienet drapp għali u ftit kienu jifilħu jixtruha. Kien sinjal ta’ poter u prestiġju, l-istess bħall-għażel fin. Ġesu jsemmi dad-dettal għax l-ilbies juri l-mod kif aħna nixtiequ nidhru. L-ilbies jindika ftit jew wisq min aħna u x’aħna. “Il-bniedem selvaġġ jilbes il-vjolenza u s-suppervja” (Salm 73). “Nixtieq li n-nisa jiżżejnu bil-modestja u bl-għaqal mhux bid-deheb jew ġawhar” (1 Tim. 2, 9). “In-Nisrani għandu jilbes lil Kristu” (Gal). Mela Epuluni għandu lbies materjali li xi darba se jispiċċa. Mingħajr dan l-ilbies mhu se jibqagħlu ebda valur, l-anqas ismu. U aħna liema lbies napprezzaw? 

(iii) “Kuljum jagħmel ikla mill-aħjar,” jimla ħajtu b’festi ta’ ikel, jgħix biex jiekol. Atarx kien jistieden ħbieb tan-negozju u b’hekk ikabbar l-ekonomija. Fuq dan Abraham ma jsib xejn x’jgħid fih.

“Lazzru kien jinxteħet ħdejn il-bieb ta’ daru.” L-isem ‘Lazzru’ (Eljeżer) ifisser ‘Alla tiegħi hu għajnuna,’u Alla se jżommu bħala wieħed minn ta’ ġewwa, tant li jaf ismu, mhux bħas-sinjur. 

U aħna, min infittxu li nsiru nafu x’jismu u kemm għandu vilel u karozzi? Mhux xi sinjur? Għal kuntrarju, Ġesu qisu nesa min hu s-sinjur, fil-waqt li lil Lazzru jsemmih b’ismu. 

Ir-Rumani kienu jikkanċellaw mill-memorja tagħhom isem xi senatur kriminali (damnatio memoriae), qisu qatt ma eżista. Min jgħix bħal dan is-sinjur se jiġrilu l-istess.

“Lazzru … bix-xewqa li jixba b’dak li jaqa’ mill-mejda tal-għani.” Il-mistednin kienu jwaddbu xi loqom taħt il-mejda fejn kien ikun hemm il-klieb. Dawn fis-silta tal-lum narawhom ukoll jilagħqu l-ġrieħi ta’ Lazzru. Ma nafu xejn aktar fuqu u ma jlissen l-ebda kelma. 

Mela kif, meta miet, “l-anġli ħaduh fi ħdan Abraham”? Biex inwieġbu, l-ewwel jiħtieġ insaqsu: Kif jaħsibha Alla fuq dis-sitwazzjoni ta’ kif inhu mqassam il-ġid tiegħu (u mhux tagħna)? 

It-tweġiba jtihilna Abraham. Is-sinjur miet u sab ruħu fl-Art tal-Imwiet (Hades). Nafu li m’għamel xejn ħażin. Mela Ġesu mhux qed jirreferi għall-infern, imma għall-immaġinazzjoni fertili Orjentali ta’ dak iż-żmien. Dawn għall-ewwel kienu jaħsbu li kulħadd se jispiċċa fix-xejn.  Imbagħad, xi żewġ sekli qabel Kristu, bdew jemmnu li l-ġusti jirxuxtaw għat-tgawdija u l-ħżiena jirxuxtaw għal tbatijiet ħorox.  Ġesu  jaċċenna għall-mod ta’ ħsieb ta’ dawk iż-żminijiet biex iżomm l-attenzjoni tas-semmiegħa tiegħu. Imma aħna ma rridux ninsew li din hi parabbola, għax fil-fatt, dawk tal-infern qatt ma jistgħu jidħlu fi djalogu ma’ xi ħadd li qiegħed il-Ġenna.

“Is-sinjur refa’ ħarstu,” fl-aħħar fetaħ għajnejh u ra l-bżonn ta’ Lazzru, imma issa kien tard wisq. Hawn nitgħallmu biex aħna ma nħallux tard wisq biex nintebħu u ngħinu lill-fqir. Fid-djalogu li ġej, ma ninsewx li kliem Abraham huma l-ħsibijiet t’Alla: “Ibni, ftakar li t-tajjeb tiegħek irċevejtu f’ħajtek.” 

Epuluni m’għamilx bħall-amministratur tal-ġimgħa l-oħra u ta ġidu kollu biex isalva. Lazzru seta’ jsalvah kieku rċieva minn għandu  dak kollu li kien jiħtieġ għall-ħajja.  “Hemm vojt bla qjies (abbiss) bejnkom u bejnna. Int ukoll ħlaqt abbiss bejnek u bejn Lazzru li minnu stajt taqsam min-naħa għall-oħra. Imma dan l-abbiss t’issa ma tistax.”  

Aħna wkoll jiħtiġilna li naqsmu l-abbissi li ħloqna qabel ma jkun tard wisq: infittxu l-foqra u ngħinuhom ILLUM.  Alla, mhux talli jipprovdi ġid biżżejjed għal kulħadd, imma jipprovdieh bl-abbundanza. Abbissi oħra jistgħu jkunu bejn min jaf u min hu njorant, min hu b’saħħtu u min hu marid, min għandu ħafna djar u min m’għandux imqar saqaf wieħed.

Mela l-messaġġ ċentrali tal-lum hu li, mhux biżżejjed nagħtu xi ħaġa żgħira karita’ darba kull tant, imma li l-ġid tal-foqra li Alla fdalna f’idejna jiħtieġ ngħadduh lilhom. 

Nistgħu nirbħu dir-regħba b’miraklu: “Il-ħames (= aħna lkoll) ħutek għandhom il-Kelma t’Alla, fejn isibu li l-fqar huma ħuthom, l-istess demm u laħam. Isibu wkoll: ‘għax kont bil-għatx u tmajtuni..’. Jekk ma jisimgħux dil-Kelma, l-anqas se jisimgħu jekk xi ħadd iqum mill-imwiet. Dil-Kelma tagħti qawwa  anki lill-ġemel biex jgħaddi minn għajn ta’ labra.”

Ma tistgħux taqdu lil Alla u lill-flus. Studju Bibbliku Lq 16:1-13 - 25 Ħadd taż-Żmien ta’ Matul is-Sena

 

F’dak iż-żmien, Ġesù qal lid-dixxipli tiegħu: “Kien hemm raġel għani li kellu amministratur, u lil dan xlewh lil sidu li kien qiegħed iberbaqlu ġidu. Għalhekk is-sid sejjaħlu u qallu: ‘Dan x’inhu li qiegħed nisma’ fuqek? Agħtini kont tal-amministrazzjoni tiegħek, għax ma tistax tibqa’ iżjed amministratur tiegħi’. L-amministratur bejnu u bejn ruħu qal: ‘Issa x’sejjer nagħmel, ladarba sidi se jneħħini mill-amministrazzjoni? Immur nagħżaq? Ma niflaħx. Nittallab? Nistħi. Naf x’nagħmel, ħalli meta nitwarrab minn fuq din l-amministrazzjoni, insib lil ħaddieħor li jilqagħni għandu’.

U wieħed wieħed bagħat għal dawk li kellhom jagħtu lil sidu. ‘Kemm għandek tagħtih lil sidi?’, staqsa lill-ewwel wieħed. ‘Mitt barmil żejt’, wieġbu dak. Qallu l-amministratur: ‘Oħroġ il-karti tiegħek, oqgħod bilqiegħda malajr u ikteb ħamsin’. Lil ieħor staqsieh: ‘U int, kemm għandek tagħti?’. ‘Mitt xkora qamħ’, wieġbu. Qallu: ‘Oħroġ il-karti tiegħek u ikteb tmenin’.

U s-sid faħħru lil dak l-amministratur ħażin talli ħadem b’rasu. Għax ulied din id-dinja jimxu bil-għaqal aktar minn ulied id-dawl ma’ min hu tal-qatgħa tagħhom. U jiena ngħidilkom: agħmlu għalikom infuskom ħbieb ta’ qligħ il-ħżunija, ħalli meta jonqoskom, jilqgħukom fl-għerejjex ta’ dejjem.

Min hu fidil f’ħaġa tassew żgħira, hu fidil ukoll fil-ħafna; min hu diżonest f’ħaġa tassew żgħira, hu diżonest ukoll fil-ħafna. Jekk mela ma wrejtux ruħkom fidili fil-qligħ il-ħażin, min se jafdalkom il-ġid veru? U jekk ma wrejtux ruħkom fidili f’dak li hu ta’ ħaddieħor, min se jagħtikom dak li hu tagħkom? Ebda qaddej ma jista’ jaqdi żewġ sidien, għax jew ikun jobgħod lil wieħed minnhom u jħobb lill-ieħor, jew jintrabat ma’ wieħed u jistmell lill-ieħor. Ma tistgħux taqdu lil Alla u lill-flus”.

Il-Kelma tal-Mulej.

Għandu mnejn li se nitħawdu ftit meta nisimgħu il-parabbola tal-lum għax jidher li s-sid qed ifaħħar qaddej diżonest.  Imma qed ifaħħru għax kien ħalliel jew għax kien għaref fl-aġir tiegħu?

Biex nifhmu sew, jiħtieġ niftakru fil-qagħda soċjali u ekonomika ta’ dak iż-żmien. F’Israel, wieħed kien isib pjanuri kbar ta’ raba’ fertili ħafna, e.g. f’Xaron, Esdrelon u Netofa.  Is-sidien tagħhom kienu sinjuri li joqogħdu fl-ibliet ta’ Israel, anki Ruma.  Biex l-art tagħti frott abbundanti, kienu jaħtru amministraturi, u dawn kienu jimpjegaw bdiewa u nies oħra.  Kull amministratur kien mistenni jrodd lis-sid ċertu ammont ta’ frott kull sena.  Iż-żejjed kien iżommu hu bħala l-ħlas tiegħu.  Ħaġa naturali li kien jagħmel minn kollox biex iqarraq lil sidu, l-aktar meta dan rari kien jersaq lejn l-għelieqi tiegħu.

Issa naraw minn huma dawk li nsibu fil-parabbola: 

“Raġel għani kellu amministratur.” Is-sid hu simbolu t’Alla, u l-amministratur il-bniedem.  Ma nistgħux ninsew li meta niġu fid-dinja ma nġibu xejn magħna.  Aħna m’aħniex is-sidien.  Kulma aħna u kulma għandna silifhomna Alla biex namministrawhom skont ix-xewqa tiegħu.

Huwa veru li jtina l-mezzi biex ngħixu ħajja diċenti, imma l-bqija; ġid, talenti, ħiliet, ħin, saħansitra ħajjitna stess; irridu nużawhom skont ir-rieda t’Alla:  “Kull wieħed minnkom jgħix skont id-don li rċieva u jinqeda bih għall-ġid tal-oħrajn, hekk tkunu amministraturi tajbin tal-grazzja t’Alla” (1Pietru 4. 10), għax kull wieħed għandu kwantita’ ta’ doni differenti minn ta’ ħaddieħor. “In-nies għandhom iħarsu lejna bħala qaddejja u amministraturi tat-teżori t’Alla; l-amministraturi, wieħed jistennihom li jkunu fidili” (1 Kor 4.1), għax is-sid xi darba jiġi jitlobhom kont tal-ġid tiegħu (mhux tagħhom).  

Dan jgħinna biex dejjem inżommu saqajna mal-art u niftakru li aħna pellegrini fi vjaġġ. Inkella nibnu kastelli (fl-arja?) li minn għalina se ngħixu fihom għal dejjem.

“ …. u ‘l dan xlewh li kien qed iberbaqlu ġidu.”  Ġa għidna kemm kienu jippruvaw iqarrqu.  Is-sid ried jara l-kotba tal-kontijiet.  L-amministratur induna li se jinqabad u se jitkeċċa.  Ried jara x’se jagħmel meta dak il-ġid kollu ma jibqax f’idejh aktar.  Dan se jiġri lil kull wieħed minna meta l-ġid li minn għalina hu tagħna ikollna nitilquh minn taħt idejna.  

Li jgħodd hu x’użu nkunu għamilna minnu u  jekk immaniġġajnihx skont ix-xewqat tas-Sid.  Dan ma jgħoddx biss għall-ġid materjali imma wkoll għall-ħin, ġiegħ, prestiġju, ittri wara isimina u pożizzjoni fil-karriera..

“Agħti kont tal-amministrazzjoni tiegħek.”  Dan il-qaddej kien jaf li hu ħati u l-anqas biss ipprova jiddefendi ruħu.  Ġesu’ jippreżentah qed jirrifletti u jirraġuna bejnu u bejn ruħu biex, b’dan il-monologu,  itina tagħlima għal ħajjitna:

“X’se nagħmel la sidi se jneħħili l-amministrazzjoni?”  Dil-mistoqsija jiħtieġ inkunu ppreparati biex inweġbuha aħna wkoll meta naslu f’dak il-jum li ma nibqgħux amministraturi.  It-tweġiba se tiddependi fuq il-mod kif issa qed nużaw il-ġid fdat f’idejna.  

Jekk inkunu wettaqnieh kif suppost, se jkollna ħajja sabiħa. 

Ikompli l-monologu: “Kif se nsolvi dil-problema? Immur nagħżaq?  Ma niflaħx.  Nittallab?  Żgur nistħi min-nies li kienu jqisuni bħala bniedem importanti.”  Wara ftit riflessjoni, ġietu ideja ġenjali: “Nibgħat  għal min għandu dejn  mas-sid u naħfirlu parti minnu.”  B’hekk aċċerta ruħu li jkollu ħbieb tal-qalb ġodda li, meta jitkeċċa mill-impieg, dawn se jilqgħuh f’darhom.  Ġesu’ għal dir-raġuni faħħru! Mhux għax seraq imma għax, fl-aħħar mill-aħħar, il-ġid materjali kollu mhux se jkun jiswa għal xejn, imma l-ħbieb iva.

“U bagħat għal dawk li kellhom jagħtu lil sidu.”  Hawn irridu niċċaraw li dan kellu l-ġid kollu tan-negozju f’idejh, kemm dak li jmiss lis-sid u kemm dak li kellu dritt iżomm għalih.  Dak iż-żmien dan soltu kien jammonta għal 50%.   Mela, meta saqsa l-ewwel wieħed, “Kemm għandek tagħtih lil sidi?” dan wieġeb “100 barmil żejt.”  Qallu: “Aqbad il-karti u niżżel 50.”  Dan itina x’nifhmu li l-amministratur ma riedx ikompli jgħarraq is-sitwazzjoni tiegħu, għalhekk, il-50% li ħafer lil dan il-midjun kienu mill-ġid li jmiss lilu biex ma jmissx il-parti tal-ġid li jmiss lis-sid.  L-istess nistgħu ngħidu għal dak li ħafirlu 20% tal-qamħ.  B’hekk l-amministartur spiċċa b’xejn.

“U s-sid faħħru lil dak l-amministratur diżonest għax ħadem b’rasu.” Dan għamel għażla tajba għax ipprefera li jiddistakka ruħu mill-ġid materjali biex jikseb ħbieb ġodda.  Dan jgħallimna biex aħna wkoll negħilbu r-regħba li għandna għall-ġid billi nużaw dan l-istess ġid kif irid is-Sid biex niksbu ħbieb ġenwini li se jixhdu favur tagħna meta jasal il-waqt.

“Ulied id-dinja…..jimxu bil-għaqal aktar minn ulied id-dawl.” Meta jiġu biex jamministraw il-ġid u l-flus skont it-tagħlim ta’ Kristu, ulied id-dawl ikunu fi żvantaġġ ma’ ulied id-dinja  għax dawn, biex jilħqu l-għan tagħhom, ma jiskruplawx iqarrqu, jigdbu, jisirqu, eċċ.  

Ġesu’ issa jiġbor it-tagħlima tal-lum b’erba’ punti:  

(i) “Agħmlu għalikom ħbieb ta’ qliegħ il-ħżunija ħalli, meta jonqoskom, jilqgħukom fl-għerejjex ta’ dejjem.”  Mela, meta nkunu ħaddimna sew il-ġid li kellna f’idejna matul ħajjitna, u bih bnejna l-imħabba, meta niġu biex inħalluh (jonqoskom) kollu warajna, Kristu jkun jista’ jsalvana.  

(ii) “Min hu fidil fl-iċken ħaġa żgħira, ikun fidil fil-ħafna” għax il-ġid materjali mhu xejn ħdejn il-ġid etern.  

(iii) “Jekk ma wrejtux ruħkom fidili f’dak li hu ta’ ħaddieħor…” għax il-ġid ta’ issa mhux tagħna imma ta’ ħaddieħor, jiġifieri, irridu nużawh għall-benefiċċju tal-proxxmu biex inxerrdu l-imħabba.  B’hekk biss inkunu nistgħu niksbu l-ġid etern li ma joħodulna ħadd. 

(iv) “Ebda qaddej ma jista’ jservi żewġ sidien”, għax dawn jagħtu ordnijiet opposti.  Alla jgħidlek, “Qassam ġidek” imma r-regħba tgħidlek: “Rekken kemm tiflah ħa tkun tista’ tixxala u tgħix paxxut.” Irridu nagħmlu għażla!  Attenti għax jekk tagħżel tat-tieni se ssib li l-ġid isir idolu u u int issir ilsir tiegħu.     

Jinħtieġ li Bin il-bniedem ikun merfugħ. Studju Bibbliku Ġw 3:13-17 - Festa tal-Eżaltazzjoni tas-Salib Imqaddes

 

F’dak iż-żmien, Ġesù qal lil Nikodemu: "Ħadd ma tela’ s-sema ħlief Bin il-bniedem, li niżel mis-sema.

U kif Mosè rafa’ s-serp fid-deżert, hekk jeħtieġ li jkun merfugħ Bin il-bniedem, biex kull min jemmen fih ikollu l-ħajja ta’ dejjem. 

Għax Alla hekk ħabb lid-dinja li ta lil Ibnu l-waħdieni, biex kull min jemmen fih ma jintilifx, iżda jkollu l-ħajja ta’ dejjem.

Għax Alla ma bagħatx lil Ibnu fid-dinja biex jagħmel ħaqq mid-dinja, imma biex id-dinja ssalva permezz tiegħu."

Il-Kelma tal-Mulej

Immaġina li int u ħabib tiegħek tkunu f’vagun ta’ ferrovija waħedkom.  Tul il-vjaġġ tiddiskutu diversi suġġetti: pulitka, razziżmu, gwerer, Knisja, Papa, familja, vjolenza, eċċ.  Ħin minnhom jidħol wieħed raġel liebes pulit u jpoġġi ħdejkom.  Intom tkomplu titkellmu u dar-raġel ikompli magħkom.  Jagħmel ftit mistoqsijiet li jgħinukom tirriflettu, taħsbu u taslu għal xi tweġibiet sodisfaċenti. Meta jasal fl-istazzjon tiegħu jinżel.  

Int issaqsi lil sieħbek: “Dan min kien u minn fejn inqala’?  Kellu raġun f’kollox!”  Tasal id-dar u tgħid lil qrabatek x’kien ġara.  Dawn isaqsuk: “Min kien?  X’fattizzi kellu?  Twil, ikrah, ismar?”  U int twieġeb: “Ma nafx.”  “Kif ma tafx: dan kandidat għall-premju Nobel għall-paċi!”  “Veru.  Imma aktar tajna każ x’kellu jgħid għal tlett sigħat milli x’kien liebes jew min kien; u għax, wara li smajnieh, inbdilna, u bdejna nirraġunaw mod ieħor fuq ħafna suġġetti.”

Il-vanġelu tal-lum hu silta mid-djalogu ta’ Ġesu’ ma’ Nikodemu.  Huma biss tliet sentenzi, imma hemm bżonn inżidu tnejn oħra, għax fil-fatt huma meditazzjoni u riflessjoni ta’ Ġwanni wara l-Għid.  Huma tweġiba għall-mistoqsijiet tad-dixxipli: “Imma min hu tassew dan Ġesu’ ta’ Nazareth, dan Ġesu’ li qattajna tliet snin ngħixu u nieklu miegħu, li qallbilna ħajjitna ta’ taħt fuq u l-mod kif naħsbuha u nirraġunaw, u l-mod kif inġibu ruħna m’Alla u mal-bnedmin, ma’ min jiżbalja u jidneb, fuq il-flus, il-familja, is-sesswalita’?  Min hu dan Ġesu’ li biddel id-dinja, u beda ordni uman ġdid?”  

Is-silta tal-lum twieġeb dawn il-mistoqsijiet.  Hija frott tal-meditazzjoni tal-komunita’, u Ġwanni jippreżentaha madwar sittin sena wara, iggwidat mill-Ispirtu s-Santu.

Għaliex Ġwanni daħħal din is-silta bħala parti  mid-djalogu bejn Ġesu’ u Nikodemu?  Għax dan il-Fariżew hu simbolu ta’ wieħed miexi fid-dlam tal-lejl u li qed ifittex id-dawl. Hemm ftit minn Nikodemu f’kull wieħed u waħda minna, għax aħna il-ħin kollu nfittxu d-Dawl. Nikodemu jagħmel mixja – jiġi fid-dalma tal-lejl u jerġa’ jmur fid-dlam. 

Jerġa’ jidher fis-Sinedriju meta jaqbeż għal Ġesu’: “Il-liġi tagħna tgħid li nistgħu niġġudikaw bniedem qabel ma nisimgħu x’qed jagħmel, x’qed jgħid u kif qed jgħix?”  Sħabu l-Fariżej insultawh: “Mela ma tafx li l-ebda profeta mhu se joħroġ mill-Galilija?” Fl-aħħar, Nikodemu jsib id-dawl, u narawh ġej bil-fwejjaħ biex jidlek lil Ġesu’ qabel id-difna.  Għaraf li Ġesu’ kien l-Għarus li tant ħabb l-umanita’ li ta ħajtu għaliha.

Hawn Ġwanni jagħti t-tweġiba tiegħu lill-Komunita’ Nisranija.  Wara sittin sena, x’opinjoni iffurmaw fuq Ġesu’ ta’ Nazareth?  “Ġesu’, wara li ħabb lil Tiegħu, ħabbhom sal-aħħar,” jiġifieri  wera mħabbtu b’mod li ma setax jagħmel aktar milli għamel, milli ta l-istess ħajtu għalihom. 

Ġwanni għaraf li Ġesu’ hu r-rivelazzjoni tal-Missier: “Alla hekk ħabb lid-dinja li ta lil Ibnu l-waħdieni biex, kull min jemmen, ma jintilifx imma jkollu l-ħajja ta’ dejjem”.    

(a) L-ewwel riflessjoni: Alla mhux dak li jikkastiga, jikkundanna u jippreferi poplu minn ieħor, imma li, permezz ta’ Ġesu’, wera ruħu bħala Imħabba bla limiti.  (“Imħabba” nsibuha 110 darba fit-Testment il-Ġdid; 72 minnhom fi Ġwanni). L-iskop ta’ dil-Imħabba hija r-rigal tal-ħajja, l-aktar dik eterna:  “..ikollu l-ħajja ta’dejjem” mhux biss wara l-mewt imma anki issa, i.e. jibda jgħixha minn issa.  

Ġesu’ qal lil Nikodemu: “Dak li jitwieled mill-ġisem hu ġisem; li jitwieled mill-Ispirtu hu spirtu.”  Dak in-nhar li jien twelidt fl-Ispirtu, jien bdejt ngħix il-ħajja tal-Etern, il-ħajja Divina, il-ħajja ta’ Alla l-Għoli.  Id-dixxipli fehmu li l-Missier irid jagħti l-ħajja eterna bħala rigal lil kull wieħed minna.  

(b) It-tieni:  Alla ma bagħatx lil Ibnu fid-dinja biex jagħmel ħaqq minnha, biex jippremja t-tajbin u jikkastiga lill-ħżiena.  Il-Fariżej kienu jirraġunaw hekk. Imma fil-fatt, Alla hu Missier kulħadd, anki dawk li ma jħallux lil Ġesu’ iġib il-ħajja eterna f’ħajjithom.  Fraġli kemm huma fraġli, Alla xorta jridhom isalvaw, bħalma jrid lil kulħadd isalva permezz t’Ibnu.  

(c)  It-tielet: “…fid-dinja” – fi Ġwanni id-dinja tirreferi għan-nies li ma jilqgħux l-aħbar it-tajba.  Għalhekk Alla bagħat lil Ibnu fid-dinja biex dawn isalvaw, jiġifieri  (i) jirrejalizzaw l-identita’ tagħhom ta’ bnedmin, maħluqin xbieha t’Alla;  (ii) jiżviluppaw fihom l-imħabba ta’ Ġesu’ u jħallu dil-ħajja Divina toħroġ fil-beraħ.  Jekk titfa’ żerriegħa fil-ħamrija, biex issalvaha trid tħalliha tiżviluppa u tikber.  Jekk tibblokka lil Ġesu’ milli jikber fik billi ma tħobbx, ma tistax issalva. Hawn mhux qed nitkellmu fuq meta tmut fil-grazzja t’Alla u tmur il-Ġenna, imma issa f’dil-ħajja, kif għadna kif spjegajna f’(i) u (ii).

(d) Ir-raba’: “Min jemmen, ma jkunx iġġudikat”.  “Jemmen” tfisser tilqa / taċċetta l-proposti u t-tagħlim ta’ Ġesu’, u jħalli d-dawl Tiegħu imexxilu ħajtu.  Kważi kważi l-anqas ikollu bżonn tal-Kmandamenti għax ikun l-istess Spirtu li jkun qed imexxih kif imiss. 

(e) Il-ħames: “Min ma jemminx” ikun qed jirrifjuta l-proposti ta’ Ġesu’ u jħalli l-egoiżmu biss imexxilu ħajtu.  “Ġa kkundannat” għax ikun qed jirrifjuta l-ħajja, jirvina l-eżistenza tiegħu ta’ bniedem u jirriduċieha għall-vojt, għall-baħħ, għal ħaġa bla sens.  Mhux Alla jikkundanna imma dat-tip ta’ bniedem ikun qed jikkundanna lilu nnifsu.  Nerġa’ ngħid:  salvezza u kundanna f’dil-ħajja, mhux ta’ wara l-mewt.