Meta Pixel Code

23 October 2026

Kliem biss għandhom, imma fatti xejn - Studju Bibbliku Mt 23, 1-12 - Wieħed u Tletin Ħadd taż-Żmien ta’ Matul is-Sena

 


F’dak iż-żmien, Ġesù kellem lin-nies u lid-dixxipli tiegħu, u qalilhom: “Fuq il-katedra ta’ Mosè qagħdu l-kittieba u l-Fariżej. Mela kull ma jgħidulkom huma agħmluh u ħarsuh, iżda tagħmlux kif jagħmlu huma, għax huma kliem biss għandhom, imma fatti xejn. Huma jorbtu qatet kbar u tqal u jgħabbuhom fuq spallejn ħaddieħor, waqt li huma stess anqas b’sebagħhom wieħed ma jridu jħarrkuhom.

Kull ma jagħmlu, jagħmluh għal għajnejn in-nies; għalhekk ikabbru l-filatteri u jtawlu l-ġmiemen tagħhom. Iħobbu l-postijiet ewlenin fl-imwejjed, u s-siġġijiet ta’ quddiem fis-sinagogi, u jixtiequ min isellmilhom fil-pjazez u li n-nies isejħulhom “rabbi”.

Imma intom tħallux min isejħilkom “rabbi”, għax l-Imgħallem tagħkom wieħed hu, u intom ilkoll aħwa. U ssejħu lil ħadd “missier” fuq din l-art, għax il-Missier tagħkom wieħed hu, dak li hu fis-smewiet. Hekk ukoll tħallux min issejħilkom “mexxejja”, għax il-Mexxej tagħkom wieħed hu, il-Messija. Il-kbir fostkom għandu jkun il-qaddej tagħkom; min jitgħolla, jitbaxxa, u min jitbaxxa, jitgħolla”.

Il-Kelma tal-Mulej






Il-Vanġelu tal-lum jagħti bidu għall-Kap. 23 fejn insibu kliem iebes ta’ Ġesu’ fuq l-Iskribi u l-Fariżej. Jindirizza dal-kliem lin-nies u lid-dixxipli, għax preokkupat li ma jmorrux idaħħlu fil-komunita’ l-mentalita’ tipika tal-Fariżej u l-Iskribi.

L-ispiritwalita’ ta’ dawn ma taqbilx mar-rapport li wieħed għandu jkollu m’Alla skond it-tagħlim ta’ Kristu. In-nies kellhom stima għolja tal-Fariżej għax kienu jafu l-Iskrittura u kienu jgħixu ħajja reliġjuża stretta. 

San Pawl darba ftaħar (Ittra lill-Filippin) li meta kien Fariżew ħadd ma seta’ jsib xi jgħid fih. Il-Fariżej kellhom ukoll ċertu żelu għal Alla. 

L-iskribi kienu studjużi tal-Iskrittura. Dawn kienu essenzjali waqt l-eżilju fil-Babilonja fejn il-Lhud, bla Tempju, ma setgħux joffru sagrifiċċji u jaduraw lil Alla. Kien hawn li bdew l-ewwel sinagogi fejn l-Iskribi kienu jiġbru n-nies u jgħallmuhom jirriflettu fuq it-testi sagri.  F’dawn il-laqgħat, l-Iskribi siltu l-liġijiet u ġabruhom fi ktieb – it-Torah. 

Fi żmien Ġesu’, l-Iskribi kellhom awtorita’ fuq il-profeti u s-saċerdoti. Kien ikollhom it-tqegħid tal-idejn fuq rashom u hekk jirċievu l-qawwa u l-ispirtu ta’ Mose’ u tal-profeti.


“Fuq il-kattedra ta’ Mose’ qagħdu l-kittieba u l-Fariżej.” Fuq din il-kattedra fis-sinagoga kien ipoġġi r-Rabbi biex jispjega l-Iskrittura.  Ġesu’ qed iwissi lid-dixxipli u lin-nies li Alla ma jkellimhomx permezz tal-Iskribi u l-Fariżej imma tal-profeti.

Mela dawn ma kellhomx dritt ipoġġu fuq il-kattedra. Ġesu’ jwissi lid-dixxipli: “Attenti mill-ħmira tal-Fariżej. Intom magħġunin xbieha t’Alla. Jekk ftit minn dil-ħmira tidħol f’din l-għaġna tagħkom, taf tħassar din ix-xbieha. Din terġa’ teħodkom lura għar-raġunar tad-dinja l-qadima, i.e. ‘Alla kattiv, iħallas skont il-merti. Hu qaddis, allura jżomm ruħu ‘il bogħod mill-midinbin.’ 

Mentri jien ngħidilkom u nibqa’ ninsisti li Alla jħobb lil kulħadd bla distinzjoni.” Anki llum insibu min jinħakem minn din il-ħmira: ipoġġi fuq il-kattedra, jagħti l-ordnijiet, jiddieċiedi kif l-oħrajn għandhom jgħixu, iwaqqa’ għaċ-ċajt il-leħen tal-Knisja u jipprova jagħlqilha ħalqha meta titkellem fuq l-abort, ewtanasja, eċċ. 

Dan il-Fariżew tal-lum ma jiflaħx jisma’ li Alla jħobb lill-midneb u jibqa’ jiġri warajh sal-aħħar.  Għalih il-midneb ħaqqu l-kastig, u daqshekk. Noqogħdu attenti aħna wkoll illum, għax jistgħu jidħlu fina fin fin xi wħud minn dawn is-sentimenti tal-Fariżej tal-lum li jibbumbardjawna bihom fuq facebook, app u l-media. 

Ġesu’ jkompli jwissi lill-komunita’ Nisranija u lilna wkoll: “Kull ma jgħidulkom għamluh, iżda tagħmlux kif jagħmlu huma.” Dan il-vers jinstema’ kontradittorju. Fil-fatt, fl-ewwel parti Ġesu’ hu ironiku: “Ippruvaw għamlu dak li jgħidulkom u tindunaw li ma tkunux tistgħu tagħmlu bħalhom. Tibdew tgħixu ħajja bla ferħ u bla mħabba, mimlija ansjeta’, skrupli u qtigħ il-qalb.” E.g. kellhom 39 azzjoni li ma setgħux jagħmlu s-Sibt, u kull wieħed minn dawn kellu 39 regola.

Kien impossibbli li ma tiksirx xi waħda minn dawn l-1521 regola. U, meta tagħmel hekk, kien ikollok bżonn tippurifika ruħek.

Kif seta’ wieħed jgħix b’din is-sikkatura kollha? San Pietru: “Għala tittantaw lil Alla billi tgħabbu madmad fuq il-poplu li ma jiflaħx iġorr?”  (Atti).  Jeħtieġ li aħna ma nħallux dawn l-eluf ta’ rqaqat skruplużi jidħlu fir-relazzjoni tagħna m’Alla għax m’humiex ġejjin mill-Kelma t’Alla imma vvintawhom il-Fariżej mit-tradizzjonijiet tagħhom. Għalkemm kienu josservawhom u jparlaw fuqhom, ma kinux qed iwettqu r-rieda t’Alla. 

Ġesu’ qed jgħid illum: “Ejjew għandi ħa nneħħilkom dal-piż. Kull m’għandkom bżonn hi l-imħabba. Dak li ġej mill-imħabba aċċettawh; il-bqija waddbuh ‘il barra.” Għad għandna min jgħix bl-iskrupli, indulġenzi, merti, u wegħdiet lill-qaddisin?

“Kull ma jagħmlu għal għajnejn in-nies…..” 

(a) Filatteriji kienu strixxi tal-ġild li magħhom kienu jorbtu kaxxi żgħar li kien fihom erba’ testi mill-Bibbja: waħda fuq moħħhom u l-oħrajn ma’ jdejhom – “il-liġi quddiem għajnejja, u tiggwida l-aġir tiegħi.” Fit-tarf tal-libsa tal-qassis il-kbir kienu jagħmlu qniepen żgħar li kienu jdoqqu ma’ kull pass li jagħmel. F’kelma waħda: “Arani!”  Noqogħdu attenti biex xi elementi simili li kienu daħlu fil-Knisja qabel il-Konċilju ma jerġgħux jidħlu, e.g. il-kuruna tal-Papa trirenju (li kienet tfisser li hu l-kap fuq il-kapijiet kollha tad-dinja u vigarju ta’ Kristu). Mill-Papa Pawlu VI ‘l hawn ħadd ma reġa’ libisha.  (Re kien jilbes kuruna biex jidher twil).  

(b) “Iħobbu l-postijiet ewlenin fil-pranzijet” biex jiġu servuti l-ewwel u mill-aħjar.  Għal Ġesu’, ikollu post privileġġjat min iservi.  

(ċ) Titli ta’ unur: “Rabbi”=sinjur tiegħi (Monsinjur?). Għal Ġesu’ l-uniku titlu li jagħmillek unur hu dak ta’ qaddej.

“Tħallu ‘l ħadd min isejħilkom ‘Rabbi’…” Il-Papa, l-isqof u l-qassis mhux mgħallmin. Dawn jirripetu u jispjegaw il-kliem tal-uniku Mgħallem, bħal tfal tal-iskola li jifhmu mill-ewwel il-lezzjoni, imbagħad jgħinu lil sħabhom batuti biex jifhmu. Aħna lkoll dixxipli, lkoll aħwa. L-uniku Mgħallem hu l-Ispirtu ta’ Kristu, li ġie mogħti lilna bħala ulied Alla, u li jkellimna fil-fond ta’ qalbna, u jissuġġerilna kif għandha tkun l-imġieba tagħna. 

Xi wħud jisimgħu dal-Leħen mill-ewwel, u mbagħad ikunu jistgħu jgħinu lill-oħrajn li jkunu qed jitħabtu biex jisimgħuh. 

“Missier”: ħadd m’hu missier ħlief il-Missier Etern.  Aħna wliedu msejħin biex nixbhuh. 

“Mexxej”: Aħna qegħdin f’mixja. L-uniku gwida f’dil-mixja hu l-Messija.

20 October 2026

Tgħid li Tħobb lil Alla... Imma Kif Qed Tħobb lin-Nies? - Riflessjonijiet minn Roderick Agius



Kemm-il Darba Ngħidu li Nħobbu?
Kemm-il darba għedna lil xi ħadd, “Inħobbok”?

Forsi lill-mara jew lir-raġel tagħna, lil uliedna, lill-ġenituri, jew lil xi ħabib. Kliem sabiħ li kulħadd jieħu gost jisimgħu.

Imma ejjew nistaqsu mistoqsija importanti: 

Dawk li ngħidulhom li nħobbuhom, verament iħossuhom maħbubin minna?


Għax hemm differenza bejn li tgħid lil xi ħadd li tħobbu u li turih din l-imħabba fil-ħajja ta' kuljum.

Tista' tgħid lil uliedek li tħobbhom, imma mbagħad ma ssibx ħin tismagħhom. Tista' tgħid li tħobb lill-ġenituri tiegħek, imma meta jċemplulek tħossok qed itellfulek il-ħin. Tista' tgħid li tħobb lil żewġek jew lil martek, imma tkun tant imħabbat bix-xogħol u bit-taħbit tal-ġurnata li bilkemm tinduna minn xiex għaddejja l-persuna li qed tgħix miegħek.

Mhux għax m'hemmx imħabba... Imma xi drabi l-imħabba tkun hemm, imma nitilfu l-mod kif nuruha.

U forsi l-istess jista' jiġrilna fir-relazzjoni tagħna ma' Alla.


Ġesù Jmur Dritt Għall-Punt

Fil-Vanġelu, wieħed mill-għorrief tal-Liġi jistaqsi lil Ġesù liema hu l-kmandament il-kbir.

Kien żmien meta kien hemm ħafna diskussjonijiet dwar il-kmandamenti u l-importanza tagħhom. Imma Ġesù, minflok jidħol f'dibattitu twil dwar liema regola għandha tiġi qabel oħra, iwassalhom dritt għall-qalba tal-ħajja Nisranija.

Ħobb lil Alla. Ħobb lill-proxxmu.

Żewġ kmandamenti li ma jistgħux jinfirdu minn xulxin.

Ġesù ma jgħidilniex li t-talb, il-quddiesa jew il-kmandamenti mhumiex importanti. Għall-kuntrarju, jurina l-ispirtu li għandu jagħti ħajja lil dak kollu li nagħmlu.

Għax nistgħu nagħmlu ħafna affarijiet tajbin, imma jekk nitilfu l-imħabba, inkunu tlifna xi ħaġa essenzjali.

Nistgħu nkunu preżenti fil-knisja kull nhar ta' Ħadd, imma kif inkunu qed nittrattaw lill-familja tagħna matul il-ġimgħa?

Nistgħu nitkellmu dwar Alla fuq il-midja soċjali, imma kif nirreaġixxu meta xi ħadd ma jaqbilx magħna?

Nistgħu nagħmlu volontarjat u ngħinu fil-komunità, imma kif nittrattaw lil min ma jistax jagħtina xejn lura?

Dawn mhumiex mistoqsijiet biex inħossuna ħatja, imma biex jgħinuna nikbru.

Għax Ġesù ma jsejħilniex biex nidhru perfetti. Isejħilna biex kuljum insiru aktar kapaċi nħobbu.


L-Imħabba Tibda minn Fejn Aħna

Immaġina familja miġbura madwar il-mejda għall-ikel.

Il-ġenituri għajjenin wara ġurnata xogħol. Wieħed mill-ulied għandu xi ħaġa importanti x'jirrakkonta, imma kulħadd jinsab fuq il-mobile jew moħħu fil-problemi tiegħu.

It-tifel jipprova jitkellem darba, darbtejn, u fl-aħħar jieqaf.

Ħadd ma għajjat miegħu. Ħadd ma qallu li mhux importanti.

Imma xorta waħda seta' ħassu mhux mismugħ.


Issa immaġina ftit li kieku wieħed mill-ġenituri jwarrab il-mobile, iħares lejh u jgħidlu, “Għidli, x'ġara llum? Qed nisimgħek.”


Forsi dik il-konverżazzjoni ma ddumx aktar minn ħames minuti.
Imma għal dak it-tifel tista' tfisser ħafna... Hekk taħdem l-imħabba!

Mhux dejjem teħtieġ ġesti kbar jew affarijiet straordinarji. Kultant teħtieġ biss li nieqfu, nisimgħu u nuru lill-persuna li hemm quddiemna li għandha valur.

U dan jgħodd għal kulħadd.

Għaż-żagħżugħ li għandu bżonn min jifhmu.
Għall-ġenitur li qed jipprova jlaħħaq ma' kollox.
Għall-koppja li, qalb ir-responsabbiltajiet, tilfet ftit mill-ħin li kienet tqatta' flimkien.
Għall-anzjan li qed jistenna telefonata.

U għal dik il-persuna li tidher dejjem titbissem, imma ġewwa fiha qed iġġorr piż li ħadd ma jaf bih.


L-imħabba tagħna tista' tkun ir-raġuni għaliex xi ħadd illum jerġa' jħoss li mhuwiex waħdu.


Mhux Faċli Tħobb lil 
Kulħadd 

Issa ejjew inkunu realistiċi... Faċli tħobb lil min jirrispettak, jifhmek u jaqbel miegħek... Imma x'jiġri meta xi ħadd iweġġgħek?

Meta xi ħadd jikkritikak bla ma jaf l-istorja tiegħek? 
Meta membru tal-familja ma japprezzax dak li tagħmel? 
Meta ħabib jiddiżappuntak jew meta xi ħadd fuq ix-xogħol jittrattak b'nuqqas ta' rispett?

Hawnhekk l-imħabba ssir aktar minn sentiment... Issir għażla.

Mhux għażla li naċċettaw kull imġiba jew li nħallu lil ħaddieħor iweġġagħna ripetutament. L-imħabba vera għandha bżonn ukoll ir-rispett, il-verità u limiti b'saħħithom.

Imma għandna għażla dwar kif se nirrispondu.

Nista' nwieġeb b'aktar rabja, jew nipprova nitkellem bil-kalma.

Nista' nxerred kliem li jweġġa', jew nagħżel li ma nkomplix inkabbar il-problema.

Nista' nżomm il-weġgħa f'qalbi għal żmien twil, jew nibda nimxi lejn il-fejqan, anki jekk dan jieħu ż-żmien.

Forsi mhux dejjem nistgħu nibdlu l-imġiba tal-oħrajn.

Imma bl-għajnuna ta' Alla, nistgħu nibdew nibdlu l-mod kif aħna nirrispondu.

U dik tista' tkun l-ewwel rebħa tal-imħabba.


Ħobb lil Għajrek Bħalek Innifsek

Din hija sentenza ta' Ġesù li kultant ma nagħtuhiex biżżejjed attenzjoni.

Ġesù qed ifakkarna li aħna wkoll għandna valur. U allura għandna nħobbu ukoll lilna nfusna.

Kemm hawn nies li huma lesti jagħmlu minn kollox għall-oħrajn, imma magħhom infushom ikunu bla ħniena?

Li tagħmel żball ma jfissirx li inti żball.

Li tgħaddi minn perjodu diffiċli fil-ħajja ma jfissirx li inti persuna dgħajfa.

Li xi ħadd ma jagħrafx il-valur tiegħek ma jfissirx li dak il-valur m'huwiex hemm.

Il-valur tiegħek ma jiddependix mill-approvazzjoni tan-nies, imma mill-fatt li inti maħluq u maħbub minn Alla.


Li tħobb lilek innifsek ma jfissirx li tkun egoist. Ifisser li tagħraf id-dinjità tiegħek, tieħu ħsieb saħħtek, titlob l-għajnuna meta jkollok bżonnha u ma tħallix il-ġudizzju tal-oħrajn jiddefinixxik.

Meta nibdew naraw lilna nfusna bl-imħabba u bil-ħniena, inkunu wkoll f'pożizzjoni aħjar biex nuru dik l-istess imħabba lill-oħrajn.


Knisja li Tħobb Hi Knisja li Tilqa'

Dan il-Vanġelu għandu messaġġ qawwi wkoll għalina bħala komunità Nisranija.

Kultant inkunu tant iffukati fuq elf ħaġa different bħall-organizzazzjoni, attivitajiet, mezzi soċjali...  li ninsew nistaqsu l-aktar mistoqsija importanti:

In-nies li jiġu fostna, iħossuhom tassew milqugħin u maħbubin?

Huwa tassew faċli li nilqgħu lil dawk li diġà nafuhom, li jaħsbuha bħalna u li magħhom inħossuna komdi.

Imma Ġesù jistedinna mmorru pass aktar 'il quddiem... Li naraw lil min jinsab waħdu... Li nindunaw b'min qed jitħalla barra.

Li nagħmlu spazju għal min għandu bżonn iż-żmien biex iħossu komdu.

U fuq kollox, li ma nħallux id-differenzi ta' bejnietna jsiru ħitan li jifirduna.

Għax komunità mibnija fuq l-imħabba mhijiex waħda fejn kulħadd hu l-istess imma hija komunità fejn kull persuna tista' tħossha parti minn familja, minkejja d-differenzi tagħha.

Forsi ma nistgħux insolvu l-problemi kollha ta' min jiġi fostna. Imma nistgħu nagħtuh xi ħaġa li kulħadd għandu bżonn: post fejn iħossu rispettat, mismugħ u milqugħ.

U xi drabi, dik tkun il-bidu ta' bidla sabiħa fil-ħajja tiegħu.


Ibda b'Att Wieħed ta' Mħabba

Forsi waqt li qed taqra din ir-riflessjoni, qed tgħid bejnek u bejn ruħek:

“Imma jien ukoll għandi ħafna problemi. Kif nista' nagħti aktar meta diġà nħossni għajjien?”

Ġesù jaf il-limitazzjonijiet tagħna.

Ma jitlobniex nagħmlu kollox f'daqqa. Imma jistedinna nibdew minn dak li nistgħu nagħmlu llum.

Forsi tista' tgħid kelma ta' kuraġġ lil kollega li għaffej minn żmien diffiċli.

Forsi tista' tersaq lejn persuna li dejjem taraha waħedha u tibda konverżazzjoni magħha.

U forsi, illum, l-att ta' mħabba li għandek bżonn tagħmel huwa li tieqaf tkun daqshekk iebes miegħek innifsek.

M'għandekx għalfejn tibdel id-dinja kollha f'ġurnata waħda.

Ibda billi tagħmel id-dinja ta' persuna waħda ftit aħjar.

Għax azzjoni żgħira ta' mħabba, meta ssir b'qalb sinċiera, jista' jkollha effett li lanqas biss nimmaġinaw.



Mistoqsijiet Li Jgħinuna Nikbru

Qabel nagħlqu din ir-riflessjoni, ejjew ma nieqfux biss fuq dak li qrajna. Ejjew inħallu l-kliem ta' Ġesù jmiss il-ħajja tagħna.

Staqsi lilek innifsek:

Min hi dik il-persuna f'ħajti li llum nista' ngħinha tħossha aktar maħbuba?

Meta xi ħadd iweġġagħni, x'rejazzjoni aktar għaqlija u mimlija mħabba nista' nagħżel?

X'pass żgħir u konkret nista' nagħmel din il-ġimgħa biex il-fidi tiegħi tidher bill-fatti ?


Dawn il-mistoqsijiet mhumiex eżami biex naraw kemm fallejna.

Huma stedina biex niskopru kemm għad nistgħu nikbru.


L-Imħabba Tista' Tibda Minnek

Fl-aħħar mill-aħħar, Ġesù ma weġibx biss mistoqsija dwar liema hu l-akbar kmandament... Huwa uriena kif għandna ngħixu.

Li nħobbu lil Alla b'qalbna kollha jfisser li nagħtuh post f'ħajjitna, fid-deċiżjonijiet tagħna, fil-prijoritajiet u fir-relazzjonijiet tagħna.

U li nħobbu lill-proxxmu jfisser li din l-imħabba ma tibqax biss kliem sabiħ jew sentiment li nħossu waqt it-talb, imma trid issir ħajja; fid-dar, fuq ix-xogħol, fl-iskola, fil-komunità u saħansitra fil-mod kif nittrattaw lil dawk li ma naqblux magħhom.

Aħna lkoll għandna fejn nikbru. Jien, inti, kulħadd.

Dan hu s-sabiħ tal-messaġġ ta' Ġesù: kull ġurnata ġġib magħha opportunità ġdida biex inħobbu aħjar.


Jekk forsi lbieraħ tlift il-paċenzja. Illum tista' terġa' tipprova.

Jekk forsi weġġajt lil xi ħadd. Illum tista' tibda tirranġa.

Jekk forsi ilek ma tagħti attenzjoni lil xi ħadd. Illum tista' tersaq lejh.


Ma tistax tbiddel dak kollu li ġara lbieraħ, imma bl-għajnuna t'Alla tista' tagħżel x'imħabba se tagħti llum.

U jekk irridu li d-dinja tkun post b'aktar ħniena, rispett u mħabba, forsi għandna nibdew billi nistaqsu:

X'nista' nagħmel jien, illum, biex xi ħadd jara ftit mill-imħabba ta' Alla fija?”

Għax l-imħabba ma tibdilx biss il-ħajja ta' min jirċeviha... Imma tibdel ukoll il-qalb ta' min jagħtiha.


U ftakar: 

M'għandekx għalfejn tkun persuna perfetta biex tkun raġuni ta' tama fil-ħajja ta' xi ħadd. Trid biss tkun lest li tħobb.




Talba tal-Għeluq

Mulej Ġesù, għallimni nħobbok mhux biss bil-kliem, imma bil-ħajja tiegħi.

Agħtini qalb li taf tisma', għajnejn li jagħrfu lil min għandu bżonn l-għajnuna, u kuraġġ biex nagħmel il-ġid anki meta ma jkunx faċli.

Għinni nkun aktar paċenzjuż fil-familja tiegħi, aktar ġentili ma' dawk li niltaqa' magħhom, u aktar miftuħ għal dawk li huma differenti minni.

Meta niżbalja, agħtini l-umiltà biex nibda mill-ġdid.

Meta nħossni dgħajjef, fakkarni li jiena wkoll maħbub minnek. U fuq kollox, Mulej, agħmel minni strument tal-imħabba tiegħek.

Ħalli kull min jiltaqa' miegħi jsib kelma ta' kuraġġ, ġest ta' ħniena jew raġuni ġdida biex jittama.


Ammen

19 October 2026

Ħobb lill-Mulej, Alla tiegħek, u lil għajrek bħalek nnifsek - Studju Bibbliku Mt 22, 34-40 - Tletin Ħadd taż-Żmien ta’ Matul is-Sena

 


F’dak iż-żmien, il-Fariżej, meta semgħu kif lis-Sadduċej kien saddilhom ħalqhom, inġabru madwaru, u wieħed minnhom, għaref fil-Liġi, għamillu din il-mistoqsija biex iġarrbu: “Mgħallem, liema hu l-kmandament il-kbir, fil-Liġi?”. Qallu Ġesù: ““Ħobb lill-Mulej, Alla tiegħek, b’qalbek kollha, b’ruħek kollha, u b’moħħok kollu”. Dan hu l-kmandament il-kbir u l-ewwel wieħed. U t-tieni jixbhu: “Ħobb lil għajrek bħalek innifsek”. Dawn iż-żewġ kmandamenti huma l-qofol tal-Liġi kollha u tal-Profeti”.






Sadducees Clothing
Sadducees Clothing
Ġerusalemm kienet iċ-ċentru tal-attivita reliġjuża tal-Lhud.  Meta Ġesu’ daħal f’din il-belt, mill-ewwel ġie f’konfront mas-Sadduċej.

Dawn kienu setta ta’ saċerdoti li kienu jmexxu r-riti reliġjużi flimkien man-negozju li kien involut ma’ dawn ir-riti.  Ġesu’ daħal fit-tempju u keċċa l-bejjiegħa u ‘l dawk li jsarrfu l-flus.  Qabbel lil Israel ma’ tina li ma tagħmilx frott imma weraq biss.  Kien qed jgħid għall-olokawsti, s-sagrifiċċji u l-inċens li ma jogħġbux lil Alla.  Kemm-il darba l-profeti kienu qalu li dawn ma jogħġbux lil Alla jekk mhux abbinati ma mġieba li tirrifletti r-rieda t’Alla.  Ħadd qatt qabel ma kien ħadha kontra l-awtorita li kellhom dawn is-Sadduċej. Għalhekk ippruvaw iwaqqgħuh għaċ-ċajt, l-aktar fuq il-kwestjoni tal-qawmien mill-mewt.  (Kienu ġabulu l-każ ta’ armla li żżewġet sebat aħwa.) Ġesu’ se jħallas prezz għoli aktar tard, għax kienu l-kapijiet tas-saċerdoti li xlewh quddiem Pilatu.


Pharisees Clothing
Pharisees Clothing

Fis-silta tal-lum, Ġesu’ jeħodha mal-Fariżej, setta oħra li ma kinux jaqblu mas-Sadduċej.  Dawn kienu josservaw it-Torah bi skruplu kbir, u kienu fidili lejn Alla.  Imma nkurlaw ma’ Ġesu’ għax ma kienx jippriedka li Alla jżomm ruħu ‘l bogħod mill-lebbrużi u l-midinbin (kif kienu jgħidu huma), imma li Alla kellu mħabba partikulari għal dawn in-nies l-aktar fil-bżonn.  

Ukoll kienu jgħidu li l-ħajja morali hi bbażata fuq il-merti: Alla jħallas skond il-merti li tkun akkumulajt.  

Minn flok, Ġesu’ kien jgħid li Alla jħobb bla ma jistenna xejn lura, imħabba gratuwita u bla kundizzjoni, imħabba/rigal mogħtija bl-akbar ġenerożita lil kulħadd.  Għalhekk il-Fariżej kienu jipprovokaw lil Ġesu’. 

Ġa rajna meta saqsewh fuq it-taxxi – qasam politiku u ekonomiku.  Illum jgħaddu għall-qasam tejoloġiku u Bibbliku, li fih huma kienu tant intiżi.  Se jsaqsu domanda mhux biex ifittxu l-verita’ imma għax kienu qed iqisu lil Ġesu bħala rival tagħhom li qed jiżvija lin-nies mid-duttrina tagħhom.  Isaqsu b’tali mod biex Ġesu’ jgħid ereżija u b’hekk jakkużawh quddiem il-poplu.  X’għamlu? Minn fost ir-Rabbini sabu l-aktar wieħed għaref fil-liġi.  Kienu żguri li dan jaf il-liġi ferm aktar minn mastrudaxxa Nażri. 

“Mgħallem, liema hu l-akbar Kmandament fil-liġi?” Propjament mhux “l-akbar” imma “liema hu l-Kmandament il-kbir tal-liġi.” Ir-Rabbini sikwit kienu jiddiskutu liema kien l-akbar fost is-613-il kmandament li kienu siltu mill-Bibbja.  365 minnhom kienu negattivi (la tagħmilx..) u l-oħrajn (148) pożittivi.  Dawn tal-aħħar, l-irġiel biss kienu obbligati li jobdu. 

Dan l-espert tal-liġi jsaqsi ‘l Ġesu’ b’ħażen, għax il-Lhud kollha sa minn ċkunithom kienu jafu li l-Kmandament il-Kbir kien il-ħarsien tas-Sibt.  Kieku Ġesu’ wieġeb hekk, l-espert kien jaħtfu u jgħidlu: “Mela int għax ma tħarisx is-Sibt?”  Ġesu’ kien iħares is-Sibt imma mhux bħall-Lhud: “Is-Sibt hu għall-bniedem, mhux il-bniedem għas-Sibt.” Ir-Rabbini Fariżajċi kienu josservaw bir-reqqa l-ittra tal-liġi. Ġesu’ poġġa idejal ‘il fuq minn hekk: dak tal-imħabba.

“Ħobb ‘il-Mulej Alla tiegħek, b’qalbek kollha….l-għajrek bħalek innifsek.” L-ispiritwalita’ Fariżajka kienet ibbażata fuq l-osservanza tal-kmandamenti u l-preċetti. Skond l-imġieba, wieħed kien jirċievi l-premju jew il-kastig. 

Ġesu’ ma jikkwota l-ebda kmandament. Jgħid biss: “Ħobb!” Qatt ma qalilna biex nobdu lil Alla imma biex nixbhu lill-Missier Etern  li Hu mħabba.

Din hi l-marka tal-bniedem il-ġdid, tan-Nisrani.  Il-bniedem li jirnexxi hu dak li jixbah lil Alla, u li ma jista’ jagħmel xejn aktar ħlief iħobb kif iħobb il-Missier.  Din hi d-differenza radikali bejn l-ispiritwalita’ Fariżajka u dik Nisranija.

Ta’ l-ewwel hi kmand impost minn barra.  Tat-tieni hi kwalita (don) minquxa minn Alla f’qalb il-bniedem,  Ġiżimina ma tieħu l-ebda kmand minn barra biex tfuħ: min-natura tagħha tarmi riħa tfuħ.

Ma tistax tordna omm biex tħobb ‘l uliedha: dan tagħmlu  min-natura tagħha.  Il-kmandamenti jaslu għand il-bniedem mill-istess identita’ tiegħu ta’ iben Alla, għax il-bniedem irċieva d-DNA (il-ħajja) tal-Missier Etern.  Għalhekk, kull imġieba tiegħu titwieled minn din l-istess identita’.  

Mhux ta’ b’xejn Ġesu’ jwieġeb: “ĦOBB!” Il-verb użat hawn huwa agapann (agape) li bih ġiet introdotta l-ħajja t’Alla fil-Ġdid Testment.  Agapann tagħti bidu għal imħabba li ma  taf tagħmel xejn aktar ħlief il-ġid.

Qatt ma ddur fuqha nnifisha (egoiżmu) imma dejjem moħħha biex tara l-ieħor ferħan.  Ġesu’ mhux qed jitkellem fuq kmand imma fuq ħajja u natura ġdida.  In-Nisrani konvint m’għandux bżonn kmand għax l-imġieba tiegħu tirrifletti l-imħabba li għandu f’qalbu għall-kulħadd.

Fid-Dewteronomju nsibu: “Ħobb il-Mulej bil-forzi tiegħek kollha.” Ġesu’ jirranġa l-aħħar biċċa u jgħid: “..b’moħħok kollu.”  Il-Lhud kienu jiddeċiedu u jaħsbu  bil-qalb – iċ-ċentru tal-għażliet. Aħna niddeċiedu u naħsbu bil-moħħ.  Mela l-għażliet li jagħmel  il-bniedem (bin Alla) ikunu f’sintonija mal-ħsieb t’Alla. L-unika ħajja li tgħaqqad il-bniedem m’Alla hi l-imħabba.

“… b’ruħek kollha…” - b’ħajtek u tul ħajtek kollha.  Ma jistax ikun hemm spazji fejn ma tħobbx, għax, la darba tirċievi l-ħajja tal-Etern, din trid tintwera permezz tal-imħabba.

“….b’moħħok kollu…” Min iħobb ikollu ħsieb wieħed biss: li jiskopri s-sbuħija u l-kwalitajiet sbieħ kollha tal-persuna li jkun qed iħobb.  Bħal namrat li jaħseb fuq in-namrata lejl u nhar.  Hekk, min iħobb ‘l Alla, jerfa’ l-ħsieb tiegħu diversi drabi kuljum lejn Alla bħala punt ta’ riferiment.  Ma niqfux biss fuq id-devozzjonijiet, imma l-għażla tagħna tal-fidi trid tkun frott ta’ deċiżjoni konxja, raġonevoli u maħsuba sew biex tissodisfa r-raġuni tagħna. 

  “…. u t-tieni jixbhu….” Ġesu jikkwota l-Levitiku lid-duttur tal-liġi.  “Ħobb”, li tfisser, li mhux jien iċ-ċentru tal-interess u tal-għażliet, imma l-ieħor.  Alla ħalaqna biex inħobbu. M’aħniex awtosuffiċjenti: għandna bżonn l-imħabba ta’ xulxin.  L-imħabba t’Alla u l-imħabba tal-proxxmu jmorru id f’id.

Id-duttur ma wieġeb xejn. Ġesu ma riedx jirbaħ xi argument jew imħatra, imma ried joħroġ lill-Fariżej mill-mentalita’ żbaljata li kellhom fuq Alla.  Imma webbsu rashom.  Noqogħdu attenti biex aħna wkoll ma nwebbsux rasna fuq l-idejat antiki ta’ kastigi, merti u premju, jew li niġġudikaw u nikkundaw għall-Infern min  jikser xi kmandament.

18 October 2026

Ta’ Min Hi x-Xbieha li Qed Iġġorr? – Riflessjonijiet minn Roderick Agius


Meta l-Flus Jibdew Jiddeterminaw Kemm Niswew

Kemm-il darba fil-ħajja nsibu ruħna nkejlu l-valur tagħna b’dak li għandna?

Bil-paga li naqilgħu... Bil-karozza li nsuqu... Bid-dar li noqogħdu fiha... Bil-ħwejjeġ li nilbsu... Xi drabi saħansitra bin-numru ta’ nies li jsegwuna fuq il-midja soċjali.

Ngħixu f’soċjetà fejn ħafna affarijiet għandhom prezz. Imma l-problema tibda meta nibdew naħsbu li anke l-persuna għandha prezz.

Meta nibdew inħossuna importanti għax għandna ħafna, jew inqas importanti għax għandna ftit.

U proprju hawnhekk il-Vanġelu tal-lum għandu xi ħaġa importanti ħafna x’jgħidilna.

Ġesù ma jitkellimx biss dwar il-flus jew it-taxxi. Jistedinna nagħmlu mistoqsija ħafna aktar profonda:

Jien lil min nappartjeni? U fuqiex qed nibni l-valur tiegħi?


“Sewwa li wieħed iħallas it-taxxa lil Ċesari, jew le?”

Din ma kinitx mistoqsija magħmula biex jitgħallmu xi ħaġa. Kienet nasba.

Jekk Ġesù jgħidilhom biex iħallsu t-taxxa, seta’ jidher li kien qed jagħti l-appoġġ tiegħu lill-ħakma Rumana, li ħafna Lhud kienu jobogħduha.

Jekk jgħidilhom biex ma jħallsux, setgħu jakkużawh li kien qed ixewwex kontra l-awtoritajiet.

Imma Ġesù ma jaqax fin-nasba tagħhom.

Jitlobhom juruh munita u jistaqsihom: “Ta’ min hi din ix-xbieha u din il-kitba?”

Huma jwieġbu: “Ta’ Ċesari.”

U Ġesù jagħtihom tweġiba li għadha tpoġġi sfida lilna sal-lum:

“Agħtu lil Ċesari dak li hu ta’ Ċesari, u lil Alla dak li hu ta’ Alla.”

Xi kliem sempliċi!

Imma fih hemm tagħlima li tmur ferm lil hinn minn munita.


Ċesari Għandu x-Xbieha Tiegħu fuq Munita. Alla Fejn Poġġa x-Xbieha Tiegħu?

It-tweġiba nsibuha sa mill-bidu nett tal-Bibbja: “Alla ħalaq il-bniedem fuq xbieha tiegħu.” (Ġen 1, 27)

Aħna maħluqin fuq ix-xbieha t’Alla.

Inti... Jien... Uliedna... Il-ġenituri tagħna... Dik il-persuna li ħadd ma jagħtiha kas.
Anke l-persuna li ma naqblux magħha, jew insibuha diffiċli biex inħobbuha... Kulħadd !


Ċesari poġġa wiċċu fuq munita. Alla poġġa x-xbieha tiegħu fik.

U hawn hi d-differenza: Il-munita għandha valur li jista’ jitkejjel.

Imma l-bniedem għandu dinjità li ma tistax titkejjel bil-flus jew bil-ġid materjali.

Tista’ titlef il-flus, ix-xogħol, il-pożizzjoni jew il-popolarità tiegħek. Imma ma titlefx il-valur tiegħek f’għajnejn Alla.

Għaliex il-valur tiegħek ma jiġix minn dak li tippossjedi, imma l-valur tiegħek jiġi minn min int.

U dan iwassalna għal mistoqsija oħra: Jekk Alla jara fija daqstant valur, għaliex kultant jien nara fija biss dak li jonqosni?


Storja Żgħira: Missier li Kellu Kollox, Imma Kien Qed Jitlef Dak li Jiswa l-Aktar

Immaġina missier li jaħdem sigħat twal kuljum. Jaħdem biex iħallas il-kontijiet, is-self tad-dar u l-ispejjeż tal-familja. Jixtieq li wliedu ma jonqoshom xejn.

U dan huwa tajjeb. Il-ħidma u r-responsabbiltà lejn il-familja huma importanti... Imma maż-żmien ix-xogħol jibda jieħu aktar spazju.

Jibda jasal id-dar għajjien, bil-mowbajl f’idu, dejjem b’xi ħaġa oħra x’jagħmel.

Darba waħda, ibnu jistaqsih: “Pa, għada tista’ tiġi tarani l-futbol?”

Il-missier iwieġbu: “Ma nafx ibni, għandi ħafna xogħol.”

It-tifel ma jgħid xejn.

Imma ftit wara jistaqsih: “Pa, int taħdem daqshekk biex ikollna aktar affarijiet?”

“Iva, ibni, biex ma jonqoskom xejn.”

U t-tifel iwieġbu: “Imma jien lilek irrid.”


Kemm-il darba nistgħu nsibu ruħna f’din is-sitwazzjoni?

Nibdew naħdmu biex nagħtu ħajja aħjar lil dawk li nħobbu, imma bla ma nindunaw nispiċċaw ma jkollniex ħin għalihom.

Ma jfissirx li x-xogħol mhux importanti.
Lanqas ifisser li l-flus mhumiex meħtieġa.

Imma jfisser li rridu noqogħdu attenti biex dak li suppost jgħinna ngħixu ma jispiċċax imexxilna ħajjitna.

Il-flus jistgħu jgħinuk tibni dar. Imma l-imħabba, il-preżenza u r-relazzjonijiet huma dawk li jagħmluha familja.

U għalhekk tajjeb nistaqsu lilna nfusna:

X’nista’ nagħmel biex il-persuni li nħobb iħossuhom aktar importanti mix-xogħol u l-impenji tiegħi?


Meta Nibdew Inqabblu Ruħna mal-Oħrajn

Illum bi ftit klikks fuq il-mowbajl nistgħu naraw x’qed jagħmlu oħrajn.

Wieħed għandu karozza ġdida... Ieħor mar vaganza... Xi ħadd xtara dar.

Oħra tidher dejjem kuntenta, sabiħa u mdawra bil-ħbieb.

U mingħajr ma nindunaw nibdew inqabblu ħajjitna ma’ dak li naraw fuq l-iskrin.

“Għaliex jien għadni ma wasaltx?”
“Għaliex kulħadd jidher li sejjer aħjar minni?”
“Forsi jien ma niswa xejn?”

Imma rridu niftakru ħaġa waħda: Dak li tara fuq l-iskrin huwa parti mill-ħajja ta’ persuna, mhux l-istorja kollha tagħha.

Inti mhux il-mowbajl li għandek.
Inti mhux il-ħwejjeġ li tilbes.
Inti mhux in-numru ta’ likes li taqla’.
Inti mhux ir-riżultati tal-eżamijiet tiegħek.

U lanqas m’int id-diffikultajiet, l-iżbalji jew il-fallimenti tiegħek.

Inti persuna maħluqa fuq ix-xbieha ta’ Alla, b’doni, b’possibbiltajiet u b’valur li ħadd ma jista’ jeħodlok.

Forsi għadek ma skoprejtx il-kapaċitajiet kollha tiegħek.
Forsi għadek qed tfittex fejn hu postok.
Forsi bħalissa tinsab għaddej minn żmien diffiċli.

Imma dan ma jfissirx li inti inqas minn ħaddieħor.
M’għandekx għalfejn issir kopja ta’ ħaddieħor biex tkun persuna ta’ valur.

Mela flok tistaqsi: “Għaliex m’iniex bħalhom?”

Ipprova staqsi: 

“Liema doni tani Alla li nista’ nibda nuża aħjar?”
“X’hemm sabiħ fija qed ninsa nagħtih valur?”


Lill-Oħrajn Kif Qed Narahom?

Il-Vanġelu ma jistidinniex biss nagħrfu l-valur tagħna nfusna. Jistedinna wkoll nagħrfu x-xbieha ta’ Alla f’kull persuna.

U hawnhekk forsi tiġi l-akbar sfida. Għax huwa faċli ngħidu li kull bniedem għandu dinjità.

Imma x’jiġri meta niltaqgħu ma’ persuna li ma tifhimniex?
Meta xi ħadd ikollu diffikultà biex jikkomunika?
Meta żagħżugħ iġib ruħu b’mod differenti minn dak li aħna mdorrijin bih?
Meta persuna ma tilbisx, ma taħsibx jew ma taġixxix bħalna?

Kemm hi faċli li nqiegħdu tikketta fuqha.

“Dan stramb.”
“Din diffiċli.”
“Dak ma jagħmilx parti minna.”

Imma Ġesù llum bħal donnu jistaqsina: “Qabel ma tiġġudika din il-persuna, ftakar: ta’ min hi x-xbieha li qed iġġorr?”

Jekk nemmnu li kull bniedem huwa maħluq fuq ix-xbieha t’ Alla, ma nistgħux nagħżlu lil min nagħtu d-dinjità u lil min le.

Dan jgħodd fil-familja, fuq il-post tax-xogħol, fl-iskola, fil-komunità u anke fil-Knisja.

Il-Knisja għandha tkun post fejn il-persuna ma tiġix milqugħa għax hija perfetta, popolari jew kapaċi tagħmel kollox... Imma għax hija persuna.

Għax hija maħbuba minn Alla, u għax għandha post fil-familja tiegħu.

U forsi l-isbaħ mod kif nagħtu lil Alla dak li hu tiegħu huwa li nibdew nittrattaw lilna nfusna u lill-oħrajn bid-dinjità u l-imħabba li jixirqilna.

Talba

Mulej Ġesù, għinni niftakar li l-valur tiegħi ma jiddependix minn dak li għandi, minn dak li naqla’ jew minn dak li jaħsbu n-nies dwari.

Għinni nara fija x-xbieha tiegħek, speċjalment meta nħossni dgħajjef, nibża’ jew nibda niddubita minni nnifsi.

Iftaħli għajnejja biex nagħraf l-istess xbieha f’kull persuna li niltaqa’ magħha, b’mod speċjali f’dawk li spiss ma jingħatawx kas.

Għallimni nuża dak li għandi biex nagħmel il-ġid, nagħti ħin lil dawk li nħobb u ma nħalli xejn jieħu postok f’qalbi.

Għax dak li għandi jista’ jgħaddi, imma l-imħabba tiegħek tibqa’ għal dejjem.

Ammen.

16 October 2026

Trid Tkun Kbir? Tgħallem Aqdi – Riflessjonijiet minn Roderick Agius

 


Darba kien hemm grupp ta’ volontiera li kienu qed jorganizzaw attività. Kulħadd kellu biċċa xogħol x’jagħmel.

Wieħed kien responsabbli mill-organizzazzjoni. Ieħor kellu jieħu ħsieb jiġbor il-flus. Xi wħud kellhom jippreparaw is-sala, filwaqt li oħrajn kellhom jilqgħu lin-nies.

Fosthom kien hemm ukoll raġel li dejjem kien jasal kmieni, jgħin fejn ikun hemm bżonn, jirranġa s-siġġijiet, inaddaf u sal-aħħar jibqa’ sakemm jitlaq kulħadd.

Ma tantx kien jitkellem... Ma kienx fuq il-kumitat... Ma kellu l-ebda titlu importanti.

Ġurnata minnhom, waqt laqgħa ta’ evalwazzjoni, wieħed mill-organizzaturi beda jilmenta: “Jien għamilt ħafna xogħol għal din l-attività, u lanqas ħadd  biss irringrazzjani!”

Ieħor wieġbu: “U jien? Kieku ma kontx jien, din l-attività lanqas biss kienet issir!”

U minn hemm bdiet diskussjoni dwar min kien ħadem l-aktar, min kien jistħoqqlu l-aktar apprezzament u min kellu jingħata aktar responsabbiltà.

Waqt li kienu qed jiddiskutu, daħlet mara anzjana li kienet attendiet l-attività.

Qaltilhom: “Nixtieq nirringrazzja lil wieħed minnkom.”

Kulħadd ħares lejha.

Hi kompliet: Dakinhar ma kontx niflaħ noqgħod bilwieqfa. Kont għajjiena, u kont se nitlaq lura d-dar. Imma kien hemm raġel li ġabli siġġu, ġabli tazza ilma u qagħad ftit jitkellem miegħi. Ma nafx x'jismu. Naf biss li bis-saħħa tiegħu ma ħassejtnix waħdi.”

Is-sala waqgħet fis-skiet.

Ir-raġel li kienet qed titkellem dwaru kien dak li ma kellu l-ebda kariga.

Dak li ħadd ma kien qed isemmi.

Dak li ma kienx qed jipprova juri kemm kien importanti... U proprju hu kien għamel differenza fil-ħajja ta’ dik il-mara.

Din hija storja biex nifhmu, imma tgħidilna ħafna dwar il-ħajja tagħna.


Għax xi kultant inkunu tant moħħna dwar min qed jara dak li nagħmlu, li ninsew naraw min veru għandu bżonna.

U proprju hawn jidħol il-Vanġelu tal-lum.


Ġesù Jitkellem dwar it-Tbatija... u Huma Jistaqsu dwar il-Poter

Fil-Vanġelu tal-lum, Ġesù jinsab fi triqtu lejn Ġerusalemm.

Għat-tielet darba qed jipprepara lid-dixxipli tiegħu għal dak li kien se jgħaddi minnu.

Jgħidilhom li se jiġi tradut, ikkundannat, umiljat, imsawwat u maqtul, iżda fit-tielet jum iqum mill-mewt.

Imma x'jiġri wara dan?

Ġakbu u Ġwanni jersqu lejh u jgħidulu: “Mgħallem, dak li se nitolbuk irriduk tagħtihulna.”

U x'jitolbuh?

“Ħallina noqogħdu wieħed fuq il-lemin tiegħek u l-ieħor fuq ix-xellug fil-glorja tiegħek.”

Interessanti ħafna!

Ġesù qed jitkellem dwar kif se jagħti ħajtu għall-oħrajn, u huma qed jaħsbu dwar x'pożizzjoni se jkollhom.

Ġesù qed jitkellem dwar is-sagrifiċċju, u huma qed jaħsbu dwar il-privileġġi.

Ġesù qed jurihom it-triq tal-imħabba, u huma għadhom jaħsbu bil-mentalità tal-poter.

Imma qabel ma niġġudikawhom, tajjeb nagħmlu mistoqsija lilna nfusna.

Aħna differenti minnhom? Jew forsi nagħmlu l-istess ħaġa, mingħajr ma nindunaw ?


Il-Bżonn li Nħossuna Importanti

Ilkoll għandna l-bżonn inħossuna apprezzati.

Irridu nħossu li dak li nagħmlu għandu valur, li xi ħadd qed jinduna bl-isforzi tagħna u li l-preżenza tagħna tagħmel differenza.

U dan fih innifsu mhuwiex ħażin.

Il-problema tibda meta l-valur tagħna nibdew inkejluh biss minn kemm in-nies jagħtu kasna, minn kemm ifaħħruna, jew minn kemm ikollna pużizzjoni għolja.

Eż: Fuq ix-xogħol.

“Jien ili hawn aktar minnu.”

“Għaliex lilha tawha dik il-kariga u mhux lili?”

“Jien nagħmel ħafna aktar xogħol, imma ħadd ma japprezzani.”


Eż: Fil-familja.

“Kif dejjem jien irrid niddeċiedi kollox?”

“Għaliex dejjem jien irrid nagħmel is-sagrifiċċji?”

“Ħadd ma japprezza kemm nagħmel jien għalikom!”


Forsi fil-Knisja jew fil-komunità jista' jkun hawn min jgħid:

“Jien kont hawn mill-bidu.”

“Għaliex lil dak tawh responsabbiltà?”

“Għaliex dak qed imexxi u mhux jien?”

“Għaliex ma semmewx ismi?”

U bla ma nintebħu, dak li bdejna b'intenzjoni tajba jista’ jinbidel f’tellieqa għall min hu l-aktar importanti.

Nibdew nixtiequ mhux biss li nagħmlu l-ġid, imma li n-nies jarawna nagħmluh.

Mhux biss li nservu, imma li jkollna rikonoxximent.

Mhux biss li nkunu parti mill-komunità, imma li jkollna post speċjali fiha.

U hawnhekk Ġesù jpoġġilna sfida u qed jagħmlilna mistoqsija:

Jien qed infittex opportunità biex nagħmel differenza, jew qed infittex pożizzjoni biex inħossni importanti?

Din mhijiex mistoqsija biex nikkundannaw lilna nfusna, imma hija mistoqsija biex nagħrfu aħjar x'qed imexxina f'dak li qed ngħamlu.

Għax anki meta l-intenzjonijiet tagħna jkunu tajbin, xorta għandna bżonn neżaminawhom u kultant nikkoreġuhom.

Ġesu' jgħid: “Fostkom M'Għandux Ikun Hekk”

Meta l-għaxar dixxipli l-oħra semgħu x'kienu talbu Ġakbu u Ġwanni, irrabjaw għalihom... Għaliex?

Il-Vanġelu ma jgħidilniex eżatt x'kien hemm f'qalbhom, imma r-reazzjoni tagħhom turina li anki fost l-ewwel dixxipli kien hemm tensjoni dwar il-pożizzjoni u l-importanza.

U dan huwa importanti ħafna li llum nifmuh.

Għax il-kompetizzjoni, l-għira u l-ambizzjoni jistgħu jidħlu anki fejn hemm nies ta' fidi... Anki fil-Knisja... Anki fost il-voluntiera... Anki fost in-nies li qiegħdin jagħmlu ħafna ġid.


Ara x'jgħid Ġesù meta jsejħilhom lejh:

“Tafu intom, dawk in-nies, li l-bnedmin jgħodduhom bħala kapijiet tal-pagani, jaħkmu fuqhom, u l-kbarat tagħhom iħaddmu s-setgħa tagħhom fuqhom. Fostkom ma għandux ikun hekk.”

“Fostkom ma għandux ikun hekk.”

Bħallikieku Ġesù qed jgħidilna: Intom ma tistgħux tibnu komunità Nisranija bl-istess mentalità li biha d-dinja kultant tuża l-poter.

Ma tistgħux tipprietkaw l-imħabba u mbagħad tużaw ir-responsabbiltà biex tiddominaw.

Ma tistgħux tgħidu li kulħadd huwa importanti u mbagħad tħallu lil xi wħud iħossuhom inqas minn oħrajn.

Ma tistgħux tgħidu li intom familja u mbagħad tibdew tikkompetu bejnietkom dwar min huwa l-akbar.

Fil-komunità ta' Ġesù, r-responsabbiltà m'hijiex privileġġ fuq l-oħrajn, imma sejħa biex nieħdu ħsiebhom.


Fil-Familja: Min Hu l-Kap?

Ejja nġibu dan il-Vanġelu ġewwa d-djar tagħna.

Għax il-familja hija wieħed mill-ewwel postijiet fejn nitgħallmu x'inhu l-poter, l-awtorità u l-qadi.

Forsi hemm missier li jaħseb: “Jien il-missier, u allura dak li ngħid jien irid isir.”

Forsi hemm omm li tħoss li jekk ma tikkontrollax kull dettall tad-dar, kollox se jaqa' biċċiet.

Forsi hemm koppja li kull diskussjoni tispiċċa ġlieda dwar min għandu raġun.

U forsi hemm ulied li jħossu li l-opinjonijiet tagħhom qatt ma jingħataw widen.


Ġesù llum mhux qed jgħid li min għandu responsabbiltà għandu jabbanduna l-awtorità tiegħu... Anzi bil-kontra, għax qed jgħallimna kif din l-awtorità għandna nużawha.

Il-ġenituri għandhom responsabbiltà reali li jmexxu, jedukaw, jipproteġu u jpoġġu limiti meta meħtieġ.

Imma l-awtorità Nisranija għandha tkun imsejsa fuq l-imħabba u r-rispett, mhux fuq il-biża' jew l-umiljazzjoni.

Missier ma jsirx anqas missier meta jammetti li żbalja.

Omm ma ssirx inqas omm meta tisma' l-opinjoni ta' binha jew bintha.

Raġel ma jitlifx id-dinjità tiegħu meta jgħin fix-xogħol tad-dar.

Mara ma għandhiex għalfejn iġġorr kollox waħedha biex turi kemm tħobb lill-familja tagħha.

Il-qadi fil-familja m'huwiex meta wieħed jagħmel kollox u l-oħrajn jibqgħu komdi... imma huwa meta kulħadd, skont l-età u l-kapaċità tiegħu, jagħti sehmu biex id-dar tkun post ta' mħabba.


U tajjeb nistaqsu lilna nfusna:

  • X'nista' nagħmel illum biex xi ħadd fil-familja tiegħi jħossu aktar apprezzat?

  • Meta jkun hemm nuqqas ta' qbil, kif nista' nisma' biex nifhem u mhux biss biex inwieġeb?

  • X'responsabbiltà nista' nieħu ma' ħaddieħor biex ma nħallix il-piż kollu fuq persuna waħda?

  • Kif nista' nuża l-awtorità tiegħi biex ngħin lil uliedi jikbru fil-kunfidenza u fir-responsabbiltà?

Għax xi kultant l-akbar att ta' mħabba m'huwiex xi rigal prezzjuż.

Jista' jkun li tpoġġi l-mobile fil-ġenb u tisma' lil bintek.

Li tagħti daqqa t'id lil martek jew lil żewġek.

Li titlob skuża meta tgħolli leħnek.

Li tgħid: “Grazzi.”

Dawn huma atti żgħar... Imma huma proprju dawn l-atti li jibnu l-familji.


It-Tmexxija (Leadership)

Hemm differenza kbira bejn mexxej li juża l-pożizzjoni tiegħu biex jiddomina u mexxej li jużaha biex jgħin persuni jirnexxu.

Mexxej tajjeb mhux dak li kulħadd jibża' minnu, imma huwa dak li n-nies jistgħu jafdaw fih.

Mexxej tajjeb mhux dak li dejjem irid ikollu l-aħħar kelma, imma huwa dak li kapaċi jisma', jieħu deċiżjonijiet ġusti u jerfa' r-responsabbiltà tagħhom.

Eżempji:

Forsi naħdmu ma' persuna li qed issib diffikultà biex tifhem sistema ġdida. Nistgħu nirreaġixxu billi ngħidu: “Dan kif għadu ma fehem xejn?”

Jew nistgħu nistaqsu: “X'għajnuna għandu bżonn biex jitgħallem?”

Forsi xi ħadd jagħmel żball... Nistgħu nwaqqgħuh għaċ-ċajt quddiem l-oħrajn... Jew nistgħu nikkoreġuh b'rispett u ngħinuh jitjieb.

Forsi hemm kollega li għandu talent imma ma jafx kif jesprimih... Nistgħu jew nħossuna mhedda, jew nistgħu nagħtuh opportunità li jikber.


Mexxej veru ma jibżax meta ħaddieħor jirnexxi. Għax is-suċċess tal-oħrajn mhuwiex telfa tiegħu.

U hawnhekk nistgħu nistaqsu:

Jien qed nuża l-esperjenza tiegħi biex ngħin lil ħaddieħor jikber?

Qiegħed noħloq ambjent fejn in-nies jistgħu jitgħallmu mill-iżbalji?

Qiegħed nara biss dak li ma rnexxiex, jew qed nagħraf ukoll l-isforz li jkun sar?


Meta l-Ego Jidħol fil-Knisja jew fil-Gruppi (Din hija parti li forsi tista tisfidana).

Għax xi kultant naħsbu li, ladarba qed nagħmlu xogħol fil-Knisja, awtomatikament qed nagħmluh b'intenzjoni tajba.

Imma mhux bilfors.

Nistgħu nagħmlu ħafna xogħol tajjeb u fl-istess ħin inħallu l-ego jinfluwenza l-mod kif inħarsu lejn l-oħrajn.

Nistgħu nkunu responsabbli minn grupp u ma nkunux lesti nisimgħu ideat ġodda.

Nistgħu nkunu ilna snin involuti u nibdew naħsbu li l-komunità ma tistax timxi mingħajrna.

Nistgħu norganizzaw attivitajiet sbieħ imma mbagħad ninsew lill-persuni li suppost qed naqdu.

Nistgħu nippruvaw inżommu kollox f'idejna għax naħsbu: “Jekk ma nagħmilhiex jien, ma ssirx sew.”

Imma tajjeb nieqfu fuq dan il-ħsieb.

Huwa fatt li ħaddieħor ma jistax jagħmilha?

Jew forsi jien qed insibha diffiċli nafdah?

Jista' jkun li l-biża' li nitlef il-kontroll qed iżżommni milli nagħti opportunità lil ħaddieħor?

Jista' jkun li, waqt li ngħid li rrid komunità attiva, fil-prattika ma nħallix spazju biex oħrajn jieħdu inizjattiva?


Hawnhekk irridu nitgħallmu mill-mod kif Ġesù mexxa lid-dixxipli tiegħu.

Ġesù ma żammx kollox għalih... Sejjaħ nies ordinarji.

Fdalhom missjoni... Tahom responsabbiltà.

Ħalliehom jitgħallmu... U anki meta żbaljaw, baqa' jgħallimhom.


Il-Knisja għandha bżonn mexxejja li mhux biss jagħmlu l-affarijiet, imma jgħinu lil oħrajn jiskopru d-doni tagħhom.

Għandha bżonn komunitajiet fejn min hu ġdid ma jħossux barrani.

Fejn min hu mistħi jingħata l-opportunità jitkellem.

Fejn min għandu diffikultajiet soċjali ma jiġix imwarrab.

Fejn iż-żgħażagħ ma jkunux sempliċiment spettaturi.

Fejn il-persuna ma tiġix apprezzata biss għal dak li kapaċi tagħmel, imma wkoll għal min hi.

Għax il-komunità Nisranija mhijiex palk fejn ftit nies jidhru, imma familja fejn kull persuna għandha post u dinjità.

Kemm ikun sabiħ li kieku kull min jidħol fil-komunitajiet tagħna jista' jgħid: “Hawnhekk mhux biss laqgħuni... Imma hawnhekk emmnu fija.”


Hemm aspett ieħor ta' dan il-Vanġelu li nixtieq nindirizza.

Għax waqt li xi wħud jitħabtu biex ikunu l-ewwel, oħrajn lanqas biss jemmnu li għandhom post.

Hemm persuni li jgħidu: 

“Jien ma nafx nitkellem quddiem in-nies.”

“Jien m'iniex tajjeb biex immexxi.”

“Ħadd ma jagħti kasi.”

“L-oħrajn ħafna aħjar minni.”

“Jien ma għandi xejn x'noffri.”

Imma dawn huma ħsibijiet, mhux bilfors fatti.

U kif semmejna kemm-il darba, il-ħsibijiet tagħna jistgħu jinfluwenzaw ħafna dak li nħossu u nagħmlu.

Jekk nibqa' nirrepeti lili nnifsi li m'iniex kapaċi, jista' jkun li nibda nevita kull opportunità.

Jekk naħseb li ħadd ma jridni, forsi nibda nitbiegħed min-nies qabel ma nagħtihom ċans isiru jafuni.

U jekk naħseb li biex inkun importanti rrid inkun l-aħjar, nista' nispiċċa ma nipprova xejn għax nibża' nfalli.

Imma Ġesù jagħtina perspettiva oħra.

Il-valur tiegħek ma jiddependix fuq kemm int popolari.

Ma jiddependix fuq kemm għandek segwaċi fuq il-midja soċjali.

Ma jiddependix fuq jekk intix kapaċi titkellem quddiem folla.

Ma jiddependix fuq jekk għandekx xi kariga.

Int għandek dinjità għax inti persuna maħluqa u maħbuba minn Alla. 

U żgur għandek xi ħaġa x'toffri.

Forsi inti tajjeb biex tisma'.

Forsi kapaċi tinduna meta xi ħadd ikun imdejjaq.

Forsi għandek paċenzja kbira.

Forsi tajjeb fl-organizzazzjoni.

Forsi kapaċi tferraħ lil xi ħadd meta jkun għaddej minn ġurnata diffiċli.

Dawn ukoll huma doni... U doni bħal dawn jistgħu jagħmlu differenza kbira.

Għalhekk minflok tistaqsi: “Jien kapaċi nkun daqs l-oħrajn?”

Ipprova staqsi: “X'don tani Alla li nista' nuża biex nagħmel il-ġid?”

Din hija mistoqsija li tista' tbiddel il-mod kif tħares lejk innifsek.


Il-Kalċi li Mhux Dejjem Irridu Nixorbu

Ġesù jistaqsi lil Ġakbu u Ġwanni: “Għandkom ħila tixorbu l-kalċi li se nixrob jien?”

U huma jwieġbu: “Għandna.”

Tweġiba immedjata.

Imma forsi għadhom ma fehmux sew xi tfisser.

Għax huma riedu l-glorja, imma għadhom ma fehmux it-triq tas-sagrifiċċju li Ġesù kien se jgħaddi minnha.

U lilna jiġrilna hekk ukoll.

Inkunu nixtiequ relazzjoni sabiħa... Imma mhux dejjem naslu nagħmlu l-isforz biex nisimgħu u nifhmu.

Nixtiequ familja magħquda... Imma mhux dejjem ikollna paċenzja meta xi ħadd ma jaqbilx magħna.

Nixtiequ komunità b'saħħitha... Imma mhux dejjem inkunu lesti nagħtu ħin, naċċettaw responsabbiltà jew ngħinu fejn ikun hemm bżonn.

Nixtiequ li ħaddieħor ikun hemm għalina... Imma kemm-il darba nistaqsu jekk aħniex disponibbli għal ħaddieħor?

Il-kalċi ta' Ġesù jfakkarna li l-imħabba vera xi kultant titlob sagrifiċċju.

Imma rridu nifhmu ħaġa importanti.

Li taqdi ma jfissirx li trid taċċetta abbuż, sfruttament jew li teqred lilek innifsek biex tissodisfa lil kulħadd... Anki Ġesù kien isib il-ħin biex jirtira, jitlob u jistrieħ.

Il-qadi Nisrani għandu jinkludi wkoll l-għaqal, il-ġustizzja, il-limiti u r-rispett lejn id-dinjità tagħna stess.

Għax biex inkunu nistgħu nkomplu nagħmlu l-ġid, irridu nieħdu ħsieb ukoll is-saħħa fiżika, emozzjonali u spiritwali tagħna.

Mhux kull darba li ngħidu “le” inkunu egoisti.

Xi kultant il-“le” huwa meħtieġ biex inkunu nistgħu ngħidu “iva” fejn tassew hemm bżonn.


Fl-aħħar Ġesù jagħtina t-tagħlima ċentrali:

“Min irid ikun kbir fostkom, għandu jkun qaddej tagħkom, u min irid ikun l-ewwel fostkom, għandu joqgħod ilsir ta' kulħadd.”

Din hija rivoluzzjoni fil-mod kif nifhmu l-kobor f'għajnejn Alla.

Għad-dinja, xi kultant, il-kobor ifisser kemm għandek nies taħtek.

Għal Ġesù, il-kobor jidher fil-mod kif isservi lil dawk li għandhom bżonnok.


Għad-dinja, il-kobor jista' jkun kemm għandek poter.

Għal Ġesù, il-kobor jidher fil-mod kif tuża l-poter tiegħek għall-ġid.


Għad-dinja, il-kobor jista' jkun kemm nies jafuk.

Għal Ġesù, il-kobor jidher ukoll fil-ġid li tagħmel meta ħadd ma jkun qed jarak.

U Ġesù dan ma jistqarrux biss bil-kliem iżda jwettqu bill-fatti.


“Għax hekk ukoll Bin il-bniedem, hu ma ġiex biex ikun moqdi, imma biex jaqdi u biex jagħti ħajtu b'fidwa għall-kotra.”

Din hija l-qalba tal-Vanġelu.

Ġesù, l-Iben ta' Alla, ma ġiex biex jiġbor il-privileġġi, imma ġie biex jagħti lilu nnifsu... U dan narawh bl-aktar mod ċar fuq is-Salib.

Is-Salib ma juriniex falliment... Jurina sa fejn tasal l-imħabba t' Alla għall-bniedem.

U fl-Ewkaristija, din l-istess imħabba mogħtija għalina tibqa' ċ-ċentru tal-ħajja Nisranija tagħna.

Meta nersqu lejn Ġesù fl-Ewkaristija, aħna msejħin biex dak li nirċievu jsir ukoll il-mod kif ngħixu.

Nirċievu l-imħabba biex inkunu nistgħu nħobbu.

Nirċievu l-ħniena biex inkunu kapaċi nuru ħniena.

Nirċievu lil Kristu biex insiru aktar nixbhuh.


Il-Kobor li Jibqa'

Ejjew nerġgħu lura għall-istorja li bdejna biha.

Il-volontiera kienu qed jiddiskutu dwar min ħadem l-aktar u min kien jistħoqqlu l-aktar rikonoxximent.

Imma dik il-mara anzjana ma ftakritx min kien il-president.

Ma ftakritx min kien qed imexxi l-attività.

Ma ftakritx min kien fuq il-palk.

Ftakkret fil-persuna li, f'mument ta' bżonn, waqfet ħdejha.

U forsi hawn hemm tagħlima għalina lkoll.

Meta jgħaddu s-snin, ħafna mit-titli tagħna jintnesew.

Il-karigi jinbidlu.

Il-pożizzjonijiet jgħaddu għand ħaddieħor.

L-apprezzament tan-nies jista' jonqos.

Imma l-ġid li nkunu għamilna fil-ħajja ta' persuna jista' jibqa' jagħti l-frott għal ħafna żmien.

Forsi ma tiftakarx kull diskors li smajt.

Imma tiftakar min kien hemm għalik meta kont qed tbati.

Forsi ma tiftakarx kull attività li attendejt.

Imma tiftakar min laqgħek meta kont tħossok waħdek.

U għalhekk illum Ġesù qed jistedinna nbiddlu l-mistoqsija.


Minflok: “Għaliex ħadd ma jagħti kasi?”

Nistgħu nistaqsu: “Min għandu bżonn l-attenzjoni tiegħi?”


Minflok: “Għaliex ħaddieħor għandu aktar minni?”

Nistgħu nistaqsu: “Kif nista' nuża dak li għandi għall-ġid?”


Minflok: “Meta se jagħtuni l-ewwel post?”

Nistgħu nistaqsu: “Fejn nista' nagħmel differenza llum?”


Għax Ġesù ma jgħallimniex li għandna nkunu nies mingħajr ambizzjoni.

Jgħallimna kif ikollna ambizzjoni differenti.

L-ambizzjoni li nħobbu aktar.

Li nkunu aktar ġusti.

Li nkunu aktar umli.

Li nagħtu tama.

Li ngħinu lill-oħrajn jikbru.

Li nservu mingħajr ma nitilfu d-dinjità tagħna.

U li kull fejn inkunu, inħallu l-preżenza tagħna tkun barka għal ħaddieħor.


Għax fl-aħħar mill-aħħar, il-kobor tiegħek ma jitkejjilx minn kemm kellej nies taħtek, imma minn kemm lin-nies għenethom iqumu u jimxu l-quddiem.

U forsi llum Ġesù qed jistaqsik: “Trid tkun kbir?”

U mbagħad jurik persuna li għandha bżonnok.

“Mur, u ibda minn hemm.”


Talba

Mulej Ġesù,

Int ma ġejtx biex tkun moqdi, imma biex taqdi u tagħti ħajtek għalina.

Għinna nifhmu li l-kobor veru ma jinsabx fit-titli, fil-poter jew fil-popolarità, imma fl-imħabba li nagħtu lill-oħrajn.

Meta l-ego tagħna jikber, agħtina l-umiltà.

Meta nħossuna mhedda bis-suċċess tal-oħrajn, agħtina qalb li kapaċi tifraħ magħhom.

Meta ma niġux apprezzati, għinna niftakru li l-valur tagħna ma jiddependix biss fuq l-opinjoni tan-nies.

Bierek lill-familji tagħna.

Għin lill-ġenituri jmexxu bl-imħabba, lill-koppji jaqsmu r-responsabbiltajiet b'rispett u lill-ulied jikbru fil-ġenerożità.

Bierek liż-żgħażagħ tagħna, u għinhom jagħrfu d-doni tagħhom u jsibu postijiet fejn ikunu milqugħa, apprezzati u mħeġġa jagħtu sehemhom.

Bierek lil dawk kollha li għandhom responsabbiltajiet fuq ix-xogħol, fis-soċjetà u fil-Knisja.

Agħtihom l-għerf biex jużaw l-awtorità tagħhom għall-ġid, għall-ġustizzja u għall-qadi.

U fuq kollox, Mulej, agħmilna dixxipli li mhux biss jitkellmu dwar l-imħabba, imma jgħixuha.

Għinna naraw lil min jinsab waħdu, nisimgħu lil min għandu bżonn jitkellem, nilqgħu lil min iħossu mwarrab, u nagħtu kuraġġ lil min ma jemminx aktar fih innifsu.

Mulej, agħtina l-grazzja li fil-familji u fil-komunitajiet tagħna ma naqgħux fin nasba li nfittxu min huwa l-akbar, imma kif nistgħu nikbru flimkien fl-imħabba tiegħek.

Ammen.

12 October 2026

Agħtu lil Ċesari dak li hu ta’ Ċesari, u lil Alla dak li hu ta’ Alla - Studju Bibbliku Mt 22, 15-21 - Disgħa u Għoxrin Ħadd taż-Żmien ta’ Matul is-Sena


F’dak iż-żmien, il-Fariżej marru u bdew jiftiehmu bejniethom biex jaraw kif jonsbuh b’xi kelma. U bagħtulu d-dixxipli tagħhom ma’ xi Erodjani u qalulu: “Mgħallem, aħna nafu li int raġel tħobb is-sewwa, u li t-triq ta’ Alla tgħallimha kif tassew hi, bla ma tħabbel rasek minn ħadd, għax int lejn wiċċ ħadd ma tħares. Għidilna ħaġa, mela: Int x’jidhirlek? Sewwa jew le li wieħed iħallas it-taxxa lil Ċesari?”.

Imma Ġesù għaraf il-ħażen ta’ moħħhom, u qalilhom: “Għaliex tridu ġġarrbuni, ja wċuħ b’oħra? Uruni l-munita tax-taxxa”. Urewh dinar, u Ġesù staqsiehom: “Ta’ min huma dan il-wiċċ u din il-kitba?”. Qalulu: “Ta’ Ċesari!”. Imbagħad qalilhom: “Mela agħtu lil Ċesari dak li hu ta’ Ċesari, u lil Alla dak li hu ta’ Alla”.

Il-Kelma tal-Mulej



Fi żmien Ġesu’ l-Lhud kellhom iħallsu lir-Rumani taxxi ta’ 50%: (a) kien hemm taxxa fuq l-għelieqi li titħallas skond in-numru ta’ siġar li wieħed ikollu; (b) oħra fuq il-proprjeta’; (ċ) taxxa għall-permess biex tiżvolġi professjoni jew sengħa; (d) kien hemm taxxa li l-Lhud tant kien jobogħdu: 20%  fuq id-dħul; (e) imbagħad kull min kellu bejn l-14-il sena u l-65 ried iħallas dinar (paga ta’ ġurnata xogħol) darba fis-sena. 

Għal din it-taxxa qed jirreferi l-episodju tal-lum.  Meta jaqa’ d-diskors fuq it-taxxi kienet tinħoloq klima ta’ tensjoni.  Il-ħsieb biss li wieħed ma jħallasx xi taxxa iqanqal suspett li wieħed qed jaħseb għal xi rewwixta.

Hekk kien ġara fis-sena 6 AD meta ċertu Ġuda ma riedx iħallas taxxi.  Fil-ġuri ta’ Ġesu’, il-kapijiet akkużawh quddiem Pilatu: “Dana qalilna biex ma nħallsux taxxi lil Ċesari.” Illum Ġesu’ kien għadu kif keċċa l-bejjiegħa mit-Tempju u kellu argumenti oħra mal-kapijiet.  Għalhekk “marru jiftiehmu bejniethom, jaraw kif se jonsbu lil Ġesu’ b’xi kelma.”

“Sewwa jew le li wieħed iħallas it-taxxa lil Ċesari?” Hawn għandna (a) l-Fariżej, li kienu kontra l-ħakma tar-Rumani f’nofshom, u (b) l-Erodjani – nies li jappoġġjaw lil Erodi Antipa (il-volpi), bniedem bla sinsla li kien jilgħaq lir-Rumani biex jakkwista  dak li jista’ minn għandhom. 

Allura l-Erodjani kienu jikkollaboraw mar-Rumani. Dawn iż-żewġ gruppi s-soltu jkunu kontra xulxin.  Illum insibuhom ħaġa waħda kontra Ġesu’, għax il-proposti li qed jagħmel Ġesu’ dwar is-Saltna ġdida Tiegħu  qed ituhom fastidju t-tnejn li huma.

Ġesu’ dejjem għallem dak li hu tajjeb u dak li hu sewwa, u qatt ma aċċetta xi forma ta’ ipokrisija.  Għalhekk il-Fariżej u l-Erodjani jibdew b’introduzzjoni ftit twila, għax f’pajjiż maħkum minn ieħor, ħadd ma jitkellem fil-beraħ fuq ċerti affarijiet.

Anki trid toqgħod attent ma’ min tgħid kelma bejn tnejn, li ma jmurx l-ieħor jixlik biex jaqla’ xi ħaġa.  U meta jitkellmu, ma kienu jgħidu xejn ċar u tond imma vagament. Għalhekk, dawn iż-żewġ gruppi jinċensaw lil Ġesu u jfaħħruh ta’ kemm ma jibżax jitkellem ċar u ma jħares lejn wiċċ ħadd biex, mingħalihom se jdaħħluh f’xibka.

Isaqsu d-domanda b’tali mod li kemm jekk iwieġeb “iva” u kemm jekk iwieġeb “le” se jikkundanna lilu nnifsu.  “Sewwa li wieħed iħallas it-taxxa? Din hi ħaġa legali, skond il-liġijiet tagħna, li nħallsu taxxa b’muniti mpuri pagani, li fuqhom wieħed isib l-immaġini tal-imperatur, u l-kitba Tiberju, iben Awgustu Divin, i.e. alla, li m’huwiex Alla ta’ Israel?”

“Għaliex tridu ġġarbuni, ja wċuh b’oħra (ipokriti)? Uruni l-munita tat-taxxa.”  Il-Lhud ma tantx kienu jużawha dil-munita għax kienu jħossu li biha qed jiċħdu l-fidi tagħhom.  In fatti, Ġesu’ ma kellux waħda u kellu jitlob lill-oħrajn għaliha. 

“Ta’ min hu dan il-wiċċ u din il-kitba?”  Fuq dan id-dinar tal-fidda kien hemm wiċċ Tiberju u l-kitba li tgħid: “pontifex maximus” i.e. il-qassis il-kbir.  Ġesu jinsisti fuq dan il-wiċċ u din il-kitba għax għandu quddiemu Lhud li kienu jafu sewwa l-ewwel Kmandament.

Tiberju ordna l-immaġini tiegħu fuq il-muniti biex juri li hu padrun assolut li jiddomina fuq il-mexxejja kollha tad-dinja, kemm dawk politiċi u kemm reliġjużi.  Dan hu sinifikattiv ħafna għax l-għan tal-ħolqien ma jibqax il-bniedem u s-servizz lejn il-bniedem imma l-flus u s-servizz lejn il-flus.  F’din il-loġika, dment li l-bniedem jipproduċi u jaqla’ l-flus, jiswa għal xi ħaġa.  Meta ma jaqlax flus, m’hu tajjeb għal xejn.  Anki llum, bħal dik il-kelma “divin” fuq il-munita, il-flus isiru alla.

“Mela agħtu lil Ċesari dak li hu ta’ Ċesari.”  Il-kapijiet użaw il-kelma “iħallas”.  Ġesu’ juża kelma "agħtu" li propjament tfisser “irrestitwixxi” (irritorna) – dak li hu ta’ Ċesari.

Illum forsi se nisimgħu fuq id-dover li nħallsu t-taxxi bħala kontribut għall-ġid komuni.  “Issottomettu ruħkom għall-awtorita’, għax kull setgħa ġejja minn Alla (San Pawl lir-Rumani).  Mela biex ikun hawn l-ordni, ħallsu t-taxxi.”  Dan hu dover ta’ kulħadd u ma kienx hemm għalfejn isemmieh Ġesu’.

Fi kliem ieħor qed jgħid: Tiberju naqqax wiċċu fuq il-flus.  Basta tħares lejn munita u tkun taf min hu u kemm hu kbir l-imperu tiegħu. 

Dal-wiċċ ma jirriflettix dinja umana.  Alla ta’ Israel u Alla ta’ Ġesu’ ta’ Nazaret ma naqqaxx ix-xbieha Tiegħu fuq il-flus imma fil-bniedem.  Mela iċħdu dan l-imperu, did-dinja antika, fejn il-flus huma alla, għax dan ma jogħġobx lil Alla.

Min jadura l-flus ma jistax jidħol fis-Saltna l-ġdida tal-imħabba, id-dinja kif Alla jixtieq li tkun.  Mela r-rabta ħażina li jista’ jkollkom mal-flus tridu tirritornawha lil Ċesari u l-dawk kollha li jaduraw il-flus. 

Ma tistax taqdi żewġ sidien: Alla u l-flus, għax dawn se jtuk ordnijiet opposti: (a) il-flus se jgħidulek biex tigdeb, tqarraq, tjgħassar, toqtol, eċċ  (20% tan-nies kienu skjavi); (b) Alla jgħidlek ĦOBB.  Mela hemm bżonn li tħajru lil dawk kollha li b’xi mod qed jaħqru, iqarrqu, jisfruttaw, eċċ, u oħrajn imħabba r-rgħiba għall-flus, biex jirrestitwixxu dawn il-vittmi tagħhom u jreġġgħuhom lura għall-iskop li għalih ħalaqhom Alla, dak li jgħixu bħala xbieha Tiegħu.  Dawn ir-rgħiba hemm bżonn jagħrfu kemm jiswa l-bniedem: mhux daqs par sandli jew mogħża, imma ferm aktar.”

“Mela …agħtu lil Alla dak li hu t’Alla.”  Int maħluq xbieha t’Alla.  Mela għix ta’ hekk.

“Meta semgħuh jgħid hekk, baqgħu mistagħġba; imbagħad ħallewh u telqu.”   Mela kull min semgħu, inklużi l-kapijiet, fehmu x’ried jgħid Ġesu.

The Call Youth Group - Registration Form

Featured post

Calling All Youth: Join the Unite & Ignite Movement at 'The Call Ministries'

  Are you ready to embark on a journey that's all about igniting your passions, empowering your dreams, and finding your unique place in...

The Call Youth Group - Registration Form